Sunday, June 29, 2008

FE-227 SYSTEMS

نوشته : خانم نسيم خليلي
سيستم هاي FE-227 :
عامل خاموش كننده آتش FE-227 ، يكي از اولين جايگزين هايي است كه مي توان براي هالن از نظر اثر بر محيط زيست استفاده كرد.
FE-227 از لحاظ پتانسيل براي نازك كردن لايه ازن صفر است و از خطر كمتري برخوردار است و پايداري آن در محيط بسيار پايين است. در جاي كه موافقت سازمان محيط زيست براي استفاده مواد خاموش كننده بسيار ضروري است ، در جايي كه بخواهيم از جنجال رسانه ها براي استفاده از خاموش كننده ها در امان باشيم ، در زماني كه وزن در مقابل نيروي خاموش كننده يك عامل است ، در زماني كه براي خاموش كردن عنصري نارساناي جريان برق نياز است و در زماني كه سازگاري و موافقت مردم يك عنصر مهم است از FE-227 استفاده مي كنيم.
FE-227 يك گاز فشرده مايع بي رنگ است و به صورت مايع ذخيره مي شود و هنگام آتش سوزي به صورت بخار بي رنگ و نارساي برق بر روي آتش منتشر شده و چون شفاف است موجب كدر و غيرقابل ديد شدن فضا و صحنه آتش سوزي نمي شود. اين گاز بعد از مصرف رسوب نمي كند و باقي نمي ماند. از لحاظ مسموميت مشكلي حتي در فضاي بسته ايجاد نمي كند.
FE-227 آتش را با يك مكانيزم فيزيكي و شيميايي خاموش مي كند و اين گاز جايگزين هواي محيط نمي شود و بنابراين هيچ هراسي از لحاظ كمبود اكسيژن در فضايي كه از اين خاموش كننده استفاده مي شود وجود ندارد.
FE-227 يك خاموش كننده آتش مؤثر است كه در موارد مختلف آتش سوزي قابل استفاده است.
از لحاظ عامل پايه اي وزني FE-227 يكي از گازهاي خاموش كننده مناسب محسوب مي شود.
ميزان تمركز اين خاموش كننده براي هپتان نرمال تقريباً 8/5% مي باشد. مينيمم اين ميزان تراكم بايد با استاندارد NFPA مطابقت داشته باشد.
FE-227 اولين جايگزين هالن محسوب مي شود كه در سال 1993 اين متد در آمريكا به رسميت شناخته و اجرا شد. اين سيستم به 400،1 پوند FE-227 نياز دارد كه از تمام بانك هاي اطلاعاتي بين المللي و بزرگ محافظت مي كند. سيستم هاي نصب شده فضايي كمتر از 100 پوند براي محافظت اطلاعات حساس اشغال مي كنند. سيستم هاي بزرگ كه بيش از 12،000پوند FE-227 براي حفاظت از اطلاعات الكترونيكي استفاده مي كنند در امريكاي غربي نصب شده اند. زمان استفاده از اين خاموش كننده مهم الان است!

بر چسب گذاری Lablling

نوشته دوست عزيزم آقاي مهندس روح ا.. قاسم زاده
برای آگاهی و شناسایی مواد شیمیایی ، شامل نام مواد ، خطرات ، حمل و نقل ، انبارداری ، کمک های اولیه ، وسایل حفاظت فردی و اطلاعات عمومی شامل ، وزن خالصی ، وزن با ظرف ، نام شرکت تولید کننده ، آدرس و شماره تلفن ، در جهت استفاده صحیح و بیخطر ، تأمین کنندگان مواد شیمیایی اطلاعاتی را تهیه و در اختیار مصرف کنندگان قرار می دهند که این اطلاعات در برگه اطلاعات ایمنی مواد ( MSDS ) بطور کامل و خلاصه بصورت برچسب روی ظروف ارائه می گردد .
در مقاله قبلی اطلاعات و چارچوب کلی در برگه اطلاعات ایمنی مواد توضیح داده شد در این مقاله اطلاعاتی در ارتباط با برچسب گذاری ارائه می گردد .
کلیه ظروف و مواد شیمیایی اعم از کوچک ، متوسط و بزرگ باید دارای برچسب باشد تا به عموم افرادی که با آن سر و کار دارند آگاهی دهد که محتوی ظرف چیست ؟ و چه خطراتی دارد ؟
برچسب مناسب باید در اطلاع رسانی به غیر از افرادی که با مواد سر و کار دارند به افراد معمولی نیز آگاهی دهد .
برچسب مواد علاوه بر خطرات فیزیکی قابلیت اشتعال ، انفجار ، خطرات میل ترکیبی یا ناسازگاری را شامل شود .
یک برچسب حاوی اطلاعات زیر می باشد :
1- نام مواد
2- علائم خطر شامل 1-2- اکسید کننده 2-2- قابل اشتعال 3-2- سمی 4-2- خورنده ، سوزاننده 5-2- زیان آور 6-2- التهاب آور 7-2- قابل انفجار 8-2- رادیو اکتیو
باتوجه به اینکه یک ماده می تواند یک یا چند خطر داشته باشند پس یک برچسب می تواند دارای یک یا چند علامت از خطرات فوق باشد .
مثلاً متانل دارای برچسب سمی و قابل اشتعال می باشد
· استن – دارای برچسب قابل اشتعال
· کلروفرم – دارای برچسب سمی
· تری اتیل آمین – خورنده ، قابل اشتعال
· دی اتیل آمین برچسب خورنده ، قابل اشتعال می باشد
· پیوالویل کلراید – خورنده ، سمی و محرک
· پیریدین – قابل اشتعال ، مضر
· متیلن کلراید – سمی ، مضر
3- کد بین المللی مواد
4- گروه بسته بندی
5- نام ، آدرس و شماره تلفن شرکت تولید کننده ، وارد کننده ، توزیع کننده ، مصرف کننده و نمایندگی مجاز
6- وزن خالص ، با ظرف و ظرف خالی
7- تاریخ تولید و مصرف
8- شماره بچ
9- مجوز خروج
10- تعرفه گمرکی
11- شرکت بیمه گذار
12- نقطه جرقه ) F΄ یاFLASH Point ( C˚
13- مطلب دیگری روی برچسب نوشته شده موضوع کمکهای اولیه می باشد
در بحث کمکهای اولیه به موارد زیر اشاره شد :
الف ) در تماس با چشم ، معمولا ً توصیه شده بعد از تماس ماده شیمایی با چشم محل را با آب جاری و فراوانی حداقل به مدت 15 – 10 دقیقه باز نگه داشتن پلکها شسته و به پزشک مراجعه کنید .
ب ) در تماس پوست : محل را با آب جاری و فراوان بشویید و لباسهای آلوده را در بیاورید .
ج ) در تنفس : مصدوم را به هوای آزاد ببرید .
د ) در صورت بلع : دادن آب فراوان به مصدوم یا دادن شیر ، بسته به نوع مواد و توصیه آن را در MSDS توصیه و ترغیب به استفراغ و یا توصیه به عدم استفراغ .
14- ریخت و پاش و انتشار مواد
15- حمل و نقل و انبارداری
16- توصیه به مطالعه MSDS قبل از استفاده
17- توصیه به اختصاص یک سرویس اضطراری و یا تیم واکنش اضطراری در زمان وقوع حوادث
18- عبارات خطر ( هشدارهای R )
19- عبارات ایمنی ( هشدار S )
عبارات فوق بصورت عدد مشخص و در بیشتر موارد روی برچسب توضیح داده شده است ( در مقاله بعدی به عبارت S و R خواهیم پرداخت )
پس برچسب گذاری راهی مطمئن و بیخطر در استفاده از مواد شیمیایی می باشد و به عنوان اولین و ساده ترین راه شناخت مواد شیمیایی توصیه شده است .
مثالی از برچسب روی یک مواد شیمیایی :
نام مواد ( IPA ) ایزوپروپیل الکل
نام شرکت – Sasol
- حمل و نقل –
کد بین المللی 1987
گروه بسته بندی 2
نقطه جرقه ( F΄ 53 ) c˚ 7/11
برچسب خطر قابل اشتغال
وزن خالص 160 کیلو گرم
وزن ظرف 17 کیلو گرم
وزن با ظرف 177 کیلو گرم
کمکهای اولیه :
الف ) در تماس با چشم ، در صورت وجود لنز روی چشم ، آن را بردارید محل را با آب جاری و فراوان حداقل به مدت 15 دقیقه بشوئید پلکها را باز نگه دارید در صورت امکان از آب سرد استفاده کنید از هیچ نوع پماد استفاده نکنید ، پزشک را با خبر سازید .
ب ) در تماس با پوست : محل را سریعاً با آب فراوان بشوئید ، لباس و کفش را عوض کنید ، محل تحریک را با یک نرم کننده بپوشانید ، لباس و کفش را قبل از استفاده مجدد بشوئید پزشک را با خبر سازید ، محل را با یک صابون ضد عفونی کننده بشوئید و پوست را با یک پماد ضد باکتری بپوشانید .
ج) در صورت استنشاق : مصدوم را به هوای آزاد ببرید در صورت بیهوشی تنفس مصنوعی بدهید ، اگر در تنفس مشکل داشت به او اکسیژن بدهید ، کمربند و دکمه یقه و کروات را باز کنید ، در صورت بروز علائم ، پزشک را با خبر سازید .
د ) در صورت بلع ( خوردن ) : به مصدوم اجازه استفراغ ندهید ، اگر بیهوش است از طریق دهان چیزی به او ندهید ، تنفس مصنوعی دهان به دهان را شروع کنید .
ذ) در صورت نشت : با آب رقیق کنید ، با کهنه پاک کنید ، با یک ماده خشک خنثی جذب کنید .
و) ماده قابل اشتعال : بدور از هر گونه منابع جرقه نگه داری شود ، جلوی نشتی را بگیرید ، از ورود آن به داخل فاضلاب جلوگیری کنید .
ه) انبارداری : در انبار جداگانه مشخص ، در محل خنک با تهویه خوب در ظرف کاملاًدر بسته بدور از منابع جرقه ، شعله ، بدور از مواد اکسید کننده و ناسازگار نگه داری شود .
قاسم زاده کارشناس بهداشت حرفه ای
آدرس الکترونیکی : ghasem_326@yahoo.com

باكتريهايي كه برق توليد مي كنند

محققان دانشگاه مينيسوتا كه بر روي باكتريهايي با قابليت توليد برق مطالعه مي كنند ، دريافتند كه ريبوفلاوين ( معروف به ويتامبن B2 ) عامل اصلي توليد انرژي در اين موجودات است.
به گزارش سايت خيري ديلي ، باكتري شوانلا بيشتر در آب وخاك يافت مي شود و مورد علاقه دانشمندان است ،زيرا مي تواند به راحتي ذرات سازنده خود ( مانند اسيد لاكتيك ) را به برق تبديل كند.
يك دانشمند مي گويد : " اين تحقيقات بسيار هيجان انگيز است ، زيرا يك معماي زيستي اساسي را حل مي كند. دانشمندان سالهاست كه مي دانند شوانلا الكتريسيته توليد مي كنند. حالا ما مي دانيم چطور اين كار را انجام مي دهد. " اين كشف به اين معني است كه باكتري شوانلا با افزايش مقدار ريبوفلاوين مي تواند برق بيشتري توليد كند. همچنين اين يافته راهگشاي روش هاي جديد در زمينه انرژي هاي تجديد پذير و پاكسازي محيط مي باشد.
يك محقق مي گويد : " باكتري ها مي توانند در صرفه جويي در هزينه هاي تصفيه خانه هاي فاضلاب به ما كمك كنند. " اما كاربردهاي بلند پروازانة ديگر ، نظير برق مورد نياز براي حمل ونقل ، منازل و يا محل كار ، نيازمند پيشرفت بيشتر در زيست شناسي و دستيابي به مواد مقرون به صرف در ساخت سلولهاي سوختي است.
منبع : پيك برق

ايران ششمين کشور بلا‌ خيز دنيا


طي 10 سال گذشته بيش از 100 هزار ايراني جان خود را بر اثر وقوع بلا‌يا از دست داده‌اند.
ايران جزو 10 كشور نخست بلا‌خيز دنيا و در معرض بروز 33 حادثه و بلا‌ست. به گزارش ايسنا، دكتر كامران باقري لنكراني با اشاره به تلفات بالا‌ي زلزله بم گفت: در زلزله بم اكثر افراد متاثر از اين حادثه جان خود را از دست دادند اين در حالي است كه در زلزله لرستان وضعيت عكس بود و تعداد مجروحان بيشتري نسبت به تلفات گزارش شد اين امر حاكي از آمادگي بيشتر ما به موجب استفاده از تجارب زلزله بم بوده است. وي در ادامه توضيح داد: همچنين متعاقب اطلا‌ع‌رساني اوليه صورت گرفته در زلزله لرستان آمادگي بيشتري حاصل شد و ميزان ضايعات و تلفات و مرگ و مير به مراتب كمتر بود و ظرف كمتر از 8 ساعت مجروحان تخليه و براي درمان اعزام شدند. لنكراني در ادامه با تاكيد بر ضرورت حفظ آمادگي و علمي‌تر شدن اقدامات در مواقع بحراني براي حصول نتايج بهتر گفت: در مباحث پزشكي و سلا‌مت در مقابله با بحران رعايت 5 مرحله آمادگي، كاهش آسيب، اقدامات درماني، بهبودي و اقدامات در دوره پس از بحران و بالا‌خره ارزشيابي حائز اهميت است. وزير بهداشت با تاكيد بر اين كه به‌رغم وجود مراجعات و عمليات بالا‌ در مواقع بحراني نبايد مسائل اخلا‌قي به دست فراموشي سپرده شود، بيان كرد: در بحران‌ها نيز بايد به اخلا‌ق و آموزه‌هاي ديني و كرامت انساني توجه شود.
ايران ششمين كشور از 10 كشور بلا‌خير دنيا است. در زمان وقوع حادثه، همكاري‌‌هاي درون‌‌بخشي بسيار مناسب است; اما به دليل وجود استرس و شرايط ويژه، از همكاري‌‌هاي بين بخشي خوبي برخوردار نيستيم. حدود 33 بلا‌ي طبيعي در كشور رخ مي‌‌دهد كه اين عدد بسيار بالا‌ است.
مديريت اجرايي در هنگام بروز حوادث اطلا‌عات كافي در زمينه‌‌هاي آموزشي و پژوهشي ندارند و با برگزاري كنگره‌‌هايي ، و ارائه و بررسي راه‌‌كارهاي توانبخشي و مددكاري اطفال و سالمندان آسيب‌‌پذير ارائه ارزيابي، خطرات بالقوه و راه‌‌هاي پيشگيري از آن، آماده‌‌سازي جامعه، پيگيري مصوبات مجلس در زمينه مديريت بحران، ارتقاي دانش تخصصي مديران اجرايي و غيره را مي توان جستجو كرد. كشورهايي در زمينه مديريت بحران موفق هستند كه هر زمان با برنامه‌‌هاي خود، برنامه مديريت بحران در حوادث را هم تدوين كنند.
در برخي كشورها، سسيتم مديريت مبتني بر جامعه وجود دارد به گونه‌‌اي كه هنگام بروز حادثه كار را به مردم واگذار مي‌‌كنند; اما در ايران تركيبي از سيستم كمك‌‌هاي مردمي‌و دولتي وجود دارد.
در صورت وقوع; زلزله تهران يكي از خطرناك‌‌ترين حوادثي است كه در كشور رخ مي‌‌دهد.
زلزله تهران بسيار خطرناك است و بايد آمادگي كامل براي برخورد با اين حادثه داشته باشيم.
ايران از نظر زلزله بسيار حساس است و حدود 100 گسل در كشور وجود دارد كه 12 گسل آن در تهران ثبت شده است.
ايران همواره در معرض زلزله قرار دارد و بايد ستاد مديريت بحران هميشه آمادگي كامل داشته باشد. نبايد فراموش كنيم كه حادثه زلزله بم و لرستان دوباره تكرار خواهد شد كه اگر اين زلزله در تهران باشد، حجم حادثه، مرگ و مير و خرابي بسيار بيشتر خواهد بود.
استان‌‌هاي تهران، تبريز، خراسان، كرمان و فارس از استان‌‌هاي زلزله‌‌خيز هستند و بايد برنامه‌‌هاي جدي و قابل اجرايي براي اين استان‌‌ها داشته باشيم. 24 درصد حوادث در دنيا مربوط به جوانان، 24 درصد سيل، 13 درصد زلزله و بقيه مربوط به حوادث بهداشتي و غيره است. ايران در بستر بلا‌ياي طبيعي قرار دارد و مديريت بحران هدفمند و بدون وقفه در اين مواقع بسيار ضروري است. در ايران 31 نوع بلا‌ي طبيعي رخ مي‌‌دهد كه بر اين اساس 90 درصد مردم در معرض خطر قرار دارند

مديريت بحران چيست؟


مديريت بحران داراي چهار ركن اصلي متشكل از:
(1) كاهش خسارات، (2) آمادگي، (3) واكنش و (4) بازسازي و عادي سازي است. سيستم جامع مديريت بحران مخاطرات بالقوه و منابع موجود را ارزيابي كرده طوري برنامه‌ريزي مي‌نمايد كه منابع موجود را با مخاطرات موازنه كند تا با استفاده از منابع موجود بتوان بحران را كنترل نمود.
مراحل مديريت بحران عبات اند از :
(1) پيشگيري و كاهش اثرات: كاهش احتمال وقوع يا اثرات ناشي از بلايا، (2) آمادگي: برنامه‌ريزي و پژوهش، آموزش و مانور، (3) مقابله: ارايه خدمات اضطراري بلافاصله پس از وقوع بحران، (4) بازسازي: بازگرداندن جامعه به حالت عادي و نه لزوماً حالت پيش از بحران.
ويژگي‌هاي مديريت بحران
1. مشاركت داوطلبانه مردم را در امور آمادگي، مقابله با بحران و امدادرساني، كاهش اثرات بلاياي طبيعي و بحران و بازسازي و عادي‌سازي تشويق و ترغيب مي‌‌كند.2. جهت‌گيري به عمل دارد.3. به نياز آسيب‌ديدگان واقف مي‌شود.4. مديريت مستقل و پرداختن به عمليات امدادرساني جديد و ابتكاري را تشويق مي‌كند.5. به توسعه عمليات مقابله با بحران و آمادگي براي بحران اهميت مي‌دهد.6. با توجه دلسوزانه به نيازهاي كاركنان خود به بهره‌وري دست مي‌يابد.7. فلسفه‌اي را كه بيشتر بر پايه ارزشهاي رهبرانشان و مردم استوار است به كار مي‌بندد.8. به كاري كه درباره آن بهترين اطلاعات و آگاهي را دارد دست مي‌زند.9. سازماني ساده و شمار اندكي كارمند ستادي دارد.10. به تناسب و اقتضاء، كارها را به گونه نامتمركز انجام مي‌دهد.11. آداب و سنن اجتماعي، فرهنگي و محلي را محترم مي‌شمارد.
مانور‌هاي مقابله با بحران: مانورها مجموعه تمرين‌هايي هستند كه هدف‌شان ارتقاي سطح آمادگي در جامعه است. شايد به جرأت بتوان گفت پس از تمرين‌هاي نظامي مانور‌هاي رويايي با شرايط اضطراري ناشي از بلاياي طبيعي و حوادث انسان‌ساز فراگيرترين نوع تمرين‌ها براي آمادگي در جهان به شمار مي‌آيد.تمرين‌هاي مقابله با بلاياي طبيعي به انواع توجيهي، ميداني، دورميزي، عملكردي و مقياس كامل تقسيم مي‌شود. مانورها به ارزيابي عملكرد و نيز برآورد كيفي منابع مي‌پردازند و معياري براي سنجش اجرايي بودن و عملكرد برنامه مديريت بحران مي‌باشند.
انواع مانور عبارت اند از:
1- مانور توجيهي: شامل جلسات توجيهي و يا شبيه‌سازي‌هاي بسيار كوچك يك يا چند عمل مشخص
2- مانور دورميزي: يك سناريو مطرح مي‌شود تا افراد شركت‌كننده بر اساس برنامه راه‌حلها را ارايه مي‌دهند ولي نه زمان‌بندي و نه مكان واقعه شبيه‌سازي نمي‌شود.
3- مانور عملياتي: يك سناريو بر اساس زمان‌بندي شبيه‌سازي‌شده مطرح مي‌شود و افراد شركت‌كننده موظفند با رعايت برنامه و زمان‌بندي دستوراتي صادر كنند، اما از نظر فيزيكي واقعه شبيه‌سازي نمي‌شود و دستورات به عمل تبديل نمي‌شوند.
4-مانور با مقياس واقعي: سعي بر اين است كه تمام ابعاد يك بحران شبيه‌سازي شود و عمليات نيز به صورت فيزيكي در محل انجام مي‌شود. بسته به امكانات، ميزان شباهت به شرايط واقعي ممكن است متفاوت باشد.از ميان انواع تمرينات ذكر شده، به نظر مي‌رسد انواع ميداني و مقياس كامل براي ارزيابي آموزش‌هاي همگاني ارايه شده درباره مقولات مرتبط با بلاياي طبيعي و بررسي وضعيت مشاركت مردمي مناسب‌تر باشند.
اهداف مانور
ارزيابي عملكرد برنامه‌هاي عملياتي برخي از اجزاي طرح جامع مديريت بحران، مشاهده و ارزيابي نحوه استفاده از تجهيزات فيزيكي، تقويت سياست‌ها و روش‌هاي‌ عملياتي تعيين شده، آزمايش ميزان آمادگي و هماهنگي بين سازمان‌هاي مسؤول و نيز برآورد كيفي و كمي منابع از جمله اهداف برگزاي اين مانور مي‌باشد.
پس مي‌توان اهداف كلي مانور را به صورت زير بيان نمود:
ايجاد آمادگي بيشتر براي مقابله با بلاياي طبيعي و كنترل آنها
مشخص نمودن نقاط ضعف برنامه‌ريزي‌هاي ارايه شده بهبود بخشيدن به هماهنگي بين سازمانهاي مسؤول روشن نمودن نقش‌ها و مسؤوليت‌ها
اطمينان يافتن ازقابليت‌هاي اجرايي طرح آزمايش نمودن طرح‌ها و نظام‌هاي مديريت بحران در شرايط واقعي استحكام بخشيدن همكاري بين سازمانهاي مديريت شهري، سازمانهاي دولتي ومنابع بخش خصوصي و شهروندان نشان دادن كاربرد سيستم جامع مديريت بحران درشهر
آزمايش مقدماتي عملكرد محدود برخي از سازمان‌هاي مديريت بحران شهري
مسؤول مديريت بحران شهر تهران در مناطق مشاهده
نحوه استفاده از تجهيزات فيزيكي تقويت سياست‌ها و روش‌هاي عملياتي تعيين شده براي سازمان‌هاي مسؤول برآورد كيفي و كمي منابع ساختار مانورهاي مديريت بحران
ساختار مورد استفاده در مديريت بحران و مانورهاي آن ، سامانه فرماندهي حادثه (ICS) است كه سازمان‌هاي مسؤول و ستادهاي مديريت بحران مناطق 21گانه تهران با استفاده از برنامه‌هاي عملياتي، آن را پياده مي‌نمايند. اين ساختار بر اساس اصول پايه‌اي بنا نهاده شده است كه از طرفي موجب اطمينان يافتن از به كارگيري مؤثر منابع و از سويي كاستن از اختلالات در سياست¬گزاري‌ها و عمليات سازمان‌هاي پاسخ‌گو مي‌گردد. اين اصول بايستي براي هر نوع بحران و هر سطحي در تمام سازمان‌‌هاي مسؤول به كار گرفته شوند.
اصول سامانه فرماندهي حادثه عبارت‌انداز:
زبان مشترك، ساختار مشترك و يكسان، سازماندهي با الگوي مشخص، اصالت كار، سيستم ارتباطي منسجم، طرح‌هاي عملياتي حادثه به شكل متمركز، حوزه مديريتي قابل كنترل، اماكن و پايگاه‌هاي مشخص، مديريت جامع منابع و سيستم فرماندهي واحد .
بنابراين، به دو دليل، وجود سامانه فرماندهي حادثه براي تمام سازمان‌ها ضروري است:
1- مديريت بهينه و استاندارد حوادث داخل يک سازمان.
2- مديريت استاندارد بخشي از امور مديريت بحران، در صورتي كه از طرف سازمان مسؤول كار مشخص و نسبتاً مستقلي به آن سازمان واگذار شده باشد. در اين شرايط، سامانه فرماندهي حادثه سازمان زير نظر سامانه فرماندهي حادثه امور مربوطه و همچنين ستاد مديريت بحران شهر تهران فعاليت مي‌نمايد. لذا هر سازمان بايد با توجه به همكار يا پشتيبان بودن هريك از امور، خود را با سلسله مراتب سامانه فرماندهي حادثه سازمان مسؤول مربوطه هماهنگ نمايد.

موارد عمومی که افراد يک گروه عملياتي بايد بدانند وبه آن عمل کنند

با تشكر از همكار عزيزم آقاي مهندس عليرضا صالحي از شركت توزيع برق شهرستان بوشهركه اين مطلب را ارسال نمودند.
1. آمادگی کامل و کافی برای انجام ماموريت داشته باشند
2. اطمينان ازکامل بودن وسايل وابزارکار گروهی و انفرادی واشنايی با طرز کار انها
3. برای حداقل کارها تجهيزات ويراق آلات کافی همراه داشته باشند
4. قبل ازحرکت از سالم بودن بيسيم وچراغ اضطراری اطمينان حاصل شود
5. قبل از حرکت راننده خودرو از سلامت خودرووکافی بودن سوخت اطمينان حاصل کند
6. ازهرگروه دونفره يک نفربه عنوان مسئول گروه مشخص گردد
7. گروه عملياتی با حضور در محل حادثه حتی الا مکان شرح عمليات مورد نظروزمان تقريبی مورد نيازبرای رفع عيب را به مرکز خود اطلاع دهدودرصورتيکه حجم کار خارج ازتوان گروه باشد موضوع را از طريق اتفاقات به مقام مسئول اطلاع رسانی کند
8. درمکالمات بيسيمی از کدهای تعريف شده برای هرواحداستفاده نمايد
9. کليه پرسنل يک شيفت بايد تلاش خودرا دررفع خاموشی های حادث شده در شيفت خودبه عمل آورده واز انتقال خاموشی به شيفت بعدی خودداری گردد
10. درهنگام بارندگی از لباس بارانی وچکمه ودستکش عايق استفاده گردد
11. طرز استفاده از کپسول آتش نشانی را بداندوحداقل يک بار توانايی خود رادرمهار آتش آزمايش کند
12. طرزنجات فرد آسيب ديده ونحوه امداد رسانی اوليه دراثربرق زدگی وبرق گرفتگی وسقوط از پايه و......رابداند وتوانايی خود را در شرايط عادی روی همکاران آزمايش کند
13. درهنگام حادثه جانی-مالی وخسارات سنگين وگسترش يافته گروه رابه آرامش دعوت کند واز تصميم انفعالی خودداری کرده وبا مشورت گيری از افراد توانمند بهترين گزينه را جهت حل مشکل عمل نمايد
14. رازدار و محرم مسائل شخصی وخصوصی مردم ومشترکين باشد
15. مسائل واختلافات شخصی خود با مردم ومشترکين رادرارائه خدمات وانجام وظايف دخالت ندهد
16. درمواردي که جهت انجام عملياتی اطلاعات فنی کافی ندارد از اقدام نادرست براساس حدس واحتمال خودداری کند
17. در انجام ماموريت های محوله همواره سرعت-دقت-کيفيت وايمنی راسرلوحه کار خود قرار دهد
18. درزمينه مسائل فنی مشورت با افراد خبره وبا تجربه را سرلوحه کارخود قرار دهد
19. درنگهداری از از اموال مردم وشرکت توزيع کوشا باشد
20. از ارائه اسرارواطلاعات داخلی شرکت توزيع تحت هر عنوان به سايرين وسازمانها خودداری کند
21. ازاظهارنظرهای غير کارشناسی وخارج از وظيفه در مجالس واماکن عمومی خودداری کند
22. در صورت بروز هرگونه حادثه ای ايمن سازی اطراف محيط کار را دراولويت اول قرارگيرد
23. همواره تعامل با مقامات ومسئولين محلی نظير فرمانداری-بخشداری-کلانتريهاوشوراهای اسلامی را مد نظرقرارداده ودرصورت نياز به همکاری با آنان با کسب مجوز از مقام مسئول خود اقدام لازم صورت گيرد
24. دراختيارقرار دادن وسائل وتجهيزات گروهی وانفرادی تحت هرعنوان به سايرين ممنوع می باشد
25. حساسيت وسرعت عمل در کار عدم رعايت قوانين ايمني جاری درکشور وجامعه را توجيه نمی کند
26. حتی الامکان از پوشش ووضعيت ظاهری مناسب ومورد قبول جامعه استفاده نمايد
27. طبق استاندارد ايمنی در هنگام کار با شبکه برقداراستفاده ازوسائل زينتی مانندگردن بند وانگشتروهمراه داشتن وسائل فلزی نظيرکليد و سکه و .... ممنوع است
28. انجام هر کاری که باعث به خطر افتادن امنيت جانی ومالی سايرين وپرسنل شرکت شود ممنوع است
29. درهنگامی که نياز است در معبر عمومی عملياتی انجام شود میبايست محدوده محل کارمحصور و يا علائم هشداردهنده نصب گردد تا حتی المقدور سلامت عابرين تامين شود
30. درپايان انجام عمليات مصالح اضافی وضايعات کاروعلائم هشداردهنده جمع آوری گردد
31. گروه عملياتی می بايست وسايلی نظيرآب اشاميدنی و.....را همراه داشته باشندوازدرخواست اين قبيل موارد ازمردم خودداری گردد
32. افراد می بايست با لباس کار مناسب وسالم وتميزدرمحل کارحاضروانجام وظيفه نمايند
33. اپراتوراتفاقات می بايست درهنگام پاسخگويی به تماسهای تلفنی رسيده بگويد(سلام-اتفاقات برق بفرماييد)
34. اپراتور اتفاقات حق ترک محل کارخودوواگذاری کارش به ديگران را ندارد ودرصورت بروز موارداضطراری کسب مجوزازمقام مسئول الزامی است
35. نحوه مکالمات بيسيمی بين افرادوواحدهاوديسپاچينگ توزيع می بايست براساس دستورالعمل تهيه شده انجام شود
36. جهت قطع ووصل خطوط بصورت دستی-اتوماتيک-اضطراری وباموافقت می بايست مطابق دستورالعمل های تهيه شده اقدام گردد
37. کليه پرسنل موظفند برابر منشور اخلاقی شرکت توزيع با مردم ومشترکين ومراجعين محترمانه وبا كمال ادب برخورد نمايند ودرتحقق شعار مشتری مداری کوشا باشند
38. با توجه به دستورالعمل های ايمنی رعايت کليه موارد ايمنی برابر استاندارد وزارت نيروازطرف پرسنل لازم الاجرا می باشد
39. محدوده ارائه خدمات به مشترکين تا فيوز زير کنتور میباشد وانجام هرگونه عمليات بعد از آن توسط پرسنل ممنوع میباشد
40. انجام خدماتی که نیاز به دستور کتبی ومجوز از مسئولين مربوطه دارد می بايست برابر مقررات جاری بامجوز کتبی انجام شود واقدام خودسرانه ممنوع است مانند:1-جابجايی کنتور2-تغييرامپراژفيوززيرکنتور3-جابجايی فاز مشترکين4-تعويض کنتور5-دستکاری پلمب داخلی کنتور6-تعويض شيشه کنتور7-تعويض ترمينال کنتور
41. درهنگام تعويض تجهيزاتی که معيوب شده وتهيه آن به عهده مشترک می باشد بايد از مصالح استاندارد ومورد تاييد شرکت توزيع وبا همان مشخصات فنی تهيه ونصب گردد واز اظهار نظر شخصی خودداری گردد
42. اعمال ورفتارووضعيت ظاهری شما وتجهيزات وماشين آلات مورداستفاده نشانگر فرهنگ سازمانی واعتبار شرکت توزيع می باشد لذا می بايست هرفرد به سهم خوددرحفظ وارتقاءآن دراذهان عمومی کوشا باشد
43. هرفرد می بايست با اطلاعات کلی شبکه وتاسيسات توزيع آشنابوده ودرجهت يادگيری اطلاعات دقيقتراز آنها کوشا باشد مانند:مسيرخطوط ونام آنها-نام ايستگاهها ومحل آنهاوتعداد فيدرهای موجود-نام پستهای توزيع-سلسله مراتب مديريتی شرکت توزيع-نقاط مانوری موجود خطوط باهم و.......
44. افراد گروه درمقابل شبكه وتاسيسات توزيع مسئوليت پذيرودلسوزباشندوخودرا مالك انها بدانند مانند:كاردرخارج شيفت كاري-رفع عيب وگزارش موارد خطر ساز وحادثه آفرين مانند بازبودن درب تابلوها و.....
45. افراد به مسئله آموزش ويادگيري اهميت داده وهمواره در دورهاي اموزشي وايمني و....باعلاقه وانگيزه شركت نمايند
به اميد فردايی بهتر برای صنعت برق کشور

برنامة كمپاني فورد براي استفاده از انرژي الكتريكي پاك

كمپاني فورد انرژي الكتريكي تجديد ناپذير را براي برآورده كردن نيازهاي فني و مهندسي خود را در كارخانة كلن آلمان تهيه كرده است كه از آن در مونتاژ مدل هاي Fiesta و Fusion در كارخانه استفاده خواهد شد.
مزيت اين ابتكار ، كاهش ميزان نشر CO2 به ميزان 190 هزار تن در سال خواهد بود.
دكتر ولفگانگ اشنايدر ، معاون فورد اروپا در امور دولتي و زيست محيطي در اين باره مي گويد : ابتكار انجام شده در كارخانة كلن بخشي از نگرش وسيع ما براي به حداقل رساندن عوارض زيست محيطي ، به ويژه نشر CO2 درمحصولاتمان را بازتاب مي دهد و در حقيقت سنگ بناي تلاش هاي ما در اجراي مجموعة وسيعي از اقدامات در كارخانه هاي اروپايي خود با هدف كاهش نشر CO2 خواهد بود.
انرژي الكتريكي پاك به عنوان انرژي كه از منابع كاملاً تجديدپذير و سازگار با محيط زيست حاصل مي شود شناخته شده است. اين نيرو توسط سه نيروگاه آبي در نروژ و سوئد توليد شده و از طريق شركت Rhein Energie AG كه خدمات مربوط به تأمين انرژي هاي زيربنايي را بر عهده دارد به شركت فورد منتقل مي شود. اين قرارداد تحويل 480 هزار مگاوات ساعت را در هر سال پيش بيني كرده است. انرژي الكتريسيته اي كه از اسكانديناوي تأمين مي شود تمام نياز تأسيسات فورد را در كلن تحت پوشش قرار مي دهد. اين انرژي نه تنها در مونتاژ مدل هاي Fiesta و Fusion به كار مي رود ، بلكه در سازمان هاي اداري كلن ، مركز توسعة محصول و دپارتمان خدمات و مشتري ( هر دو واقع در Merkenich ) و همچنين عمليات هاي توليدي و اجرايي سرمايه گذاري هاي مشترك فورد مورد استفاده قرار مي گيرد.
فورد همچنان به تلاش براي كاهش عوارض زيست محيطي خود در سطح جهان ادامه مي دهد. اين شركت از سال 2000 ميزان مصرف انرژي خود را 27 درصد ( 12 درصد در هر محصول ) ، نشر CO2 را 31 درصد ( 16 درصد در هر محصول ) ، و مصرف آب را بيش از 25 درصد ( 11 درصد در هر محصول ) كاهش داده است. نيروي تجديد پذير يا سبز حدود 3 درصد از نياز جهاني فورد را از طريق استفاده از انرژي هاي آبي ، بادي ، خورشيدي و انرژي هاي خاصل از پسماندهاي گازي تأمين مي كند.
منبع : Renewable energy world
نشريه سازمان انرژي هاي نو ايران

Saturday, June 28, 2008

Electric Shock

by : Lawrence Kamm, Expert Witness

Every year approximately 400 people in the U.S. are killed by electric shock. More are injured by being startled by a shock, losing their balance, and falling off a ladder.
(Peopleare injured by electric shock, electrocution, electric flash burn, and electrical fires.)
The mechanism of a lethal shock is ventricular fibrillation, heart muscle fibers thrown out of synchronism so that they stop cooperating to pump blood. (The fibers are normally triggered by very small electric currents from the nervous system. Pacemakers provide such currents when the normal system becomes unreliable.) Fortunately the heart is sensitive to shock damage during only about 1/7 of its normal cycle so many shocks do not kill. The author once picked up 440/60 because he forgot to open a switch but was only quite upset as a result. Current which does not pass through the heart may damage other organs or only cause a burn.
Treatment for fibrillation is by a second electric shock by a defibrillator, but unless it is administered within a minute or two there will be brain damage and then death.
It is current, not voltage, which injures. High electrostatic voltage may make your hair stand on end, but if there is no low resistance circuit there is negligible current. Lethal current is usually between 100 and 150 milliamperes and always above 60 milliamperes. An average value of body resistance is approximately 1000 ohms but it varies widely. Most of the body's resistance is in the skin; your interior resistance is that of your blood system which has the resistance of sea water. There are horny handed electricians who test for the presence of voltage by touching the wires. If you are not positive that a conductor is dead, touch it with the back of your hand. If you get a shock your galvanic response will be to pull away; otherwise it might be to grasp the conductor tighter.
Circuits through the body may be closed by other means than metal conductors. All electric power circuits are grounded somewhere - for good reasons - so a shock circuit is often completed through a ground connection. A man was once electrocuted via a stream of urine reaching a grounded metal plate. Many people have been electrocuted via the water in their baths. Water pipes and faucets, structural metal, and electrical conduit are all paths to ground. Metal enclosures of electronic equipment are grounded to prevent a shock from the enclosure to ground. That third contact on an electric plug is for a ground path to a metal case. The wide blade on and electric plug is for the grounded side of the voltage supply.
The rules for safe wiring are given in the National Electrical Code (NEC), but it is not retroactive so you should not assume that it protects you. Even in new constructions, electricians make mistakes.
A remarkable safety device, now specified by the NEC and now installed by the millions, is the Ground Fault Interrupter, GFCI. It is a circuit breaker sensitive to current to ground, such as shock current, independent of current to load. It will trip open within 1/10 second if the ground current exceeds 6 milliamperes.

بهداشت حرفه اي ، يك ضرورت ...

تا پيش از نيم قرن اخير، مسئله بهداشت، تنها به امور پزشكي و رعايت موازيني خلاصه مي شد كه صرفاً جنبه پيشگيري از بيماري ها و درمان و مداوا را به همراه داشت. اما كاربرد بهداشت، هنگامي پيله محدوديت خود را شكافت كه دنياي كهن سنتي، به جهان صنعتي تغيير ماهيت داد. از آن پس با رخ نمودنِ زندگي ماشيني و پديد آمدن صنايع گوناگون و رشد روزافزون آن، ايمني در فضاي كار و زندگي در شهرهاي بزرگ شرايطي را به وجود آورد كه مسايلي مانند بهداشت كار، بهداشت ايمني و بهداشت رواني مورد توجه قرار گرفت. آنچه موجب اين پديده ها شد، صرفاً مبتني بر تجربه هاي انسان در كار و زندگي و در عصر ماشين است كه ايجاد ايمني و مقابله با عدم ايمني از درون آن سرچشمه گرفته و بقاي موفقيت حرفه اي را تضمين مي كند. از آنجا كه گردش چرخ زندگي بر محور هزاران حرفه استوار شده و در اين ميان صنعت نقش عمده و اساسي را برعهده دارد، بهداشت حرفه اي در مراكز و مجموعه هاي گوناگون صنعتي از مسايلي است كه روز به روز توجه بيشتري را به خود جلب مي كند. در جامعه صنعتي، بهداشت حرفه اي به عنوان يك اصل و يك دانش ويژه مورد توجه قرار دارد و متخصصان و كارشناسان اين بخش براي هر شغل و حرفه اي تعريفي از بهداشت حرفه اي به دست داده اند كه اجراي آن در فضاهاي كاري، علاوه بر افزايش سلامت نيروي كار، به سود كارگزاران و صاحبان صنعت است و به عنوان ارزش افزوده اي پنهان، روند پيشرفت صنعت را افزايش مي دهد. از سويي مي دانيم، ايمني و بهره وري همانند دو روي يك سكه اند و جدانشدني، زيرا بدون ايمني، بهره وري متناسب به دست نخواهد آمد و ايمني نيز بدون اجراي اصول بهداشت حرفه اي ميسر نخواهد شد. به همين دليل در جوامع صنعتي پيشرفته، قوانين و مقررات بهداشت حرفه اي روز به روز پيشرفته تر مي شود. در واقع حركت اين پديده با پيشرفت صنعت توام و همراه است و هر روز قوانين و روش هايي مناسب با نوع و چگونگي حرفه ها وضع مي شود كه اجراي آن منتهي به ارتقاي بهداشت حرفه اي و ضمانت بهبود كار و سلامت افراد خواهد بود. براي مثال، بهداشت حرفه اي در يك مجموعه صنعتي محدود به محوطه هاي توليد نمي شود، بلكه تا دفاتر اداري و نحوه استفاده كاربران از سيستم هاي الكترونيكي مانند رايانه و ساير افزارها توسعه مي يابد. اگر در صنعت، در رابطه با كارگاهها و ماشين آلات و خطوط توليد، توصيه هايي براي اجراي بهداشت حرفه اي وجود دارد، در بخش هاي اداري و غيرتوليدي نيز به عنوان مثال، حتي براي استفاده از رايانه، به كاربران توصيه هايي مي شود كه از طرز نشستن آنها روي صندلي گرفته تا نور لازم براي كار با رايانه در قالب بهداشت حرفه اي تعريف شده است. با اين توضيح، بهداشت حرفه اي مبحثي بسيار گسترده و قابل توسعه در هر بخش از صنعت است. توجه عميق به مسئله بهداشت حرفه اي و اجراي روش هاي آن يك ضرورت است و به منزله تشخيص بيماري در طبابت مي ماند كه به گفته آگاهان، پنجاه درصد از درمان را شامل مي شود. يا به تعبيري بهتر، مانند پيشگيري از بروز و شيوع بيماريست كه خود كمتر از درمان به هزينه و اتلاف وقت و ضرر و زيان نياز دارد.
منبع : ماهنامه نفت پارس

Tuesday, June 24, 2008

بهبود آميزه pvc : طيف جديدي از آميزه هاي سازگار با محيط زيست (قسمت اول )

كلوديا آتانسلو و لورا كولوكا (Claudia Attanaslo & Laura Collioca )
ترجمه : محمد باقر پور عبدا...

پليمرهاي گوناگون بيشماري طي چند دهه اخير به منظور تأمين نيازهاي متعدد ساخته شده اند. پليمرها را مي توان به صورت گرمانرم ها ( Thermoplastic ) ، الاستومرهاي گرمانرم ( Thermoplastic elastomers ) ، الاستومرها ، مواد گرمانرم كراس لينك شده و ترموپلاست هاي كراس شده و الاستومرهاي كراس لينك شده تقسيم بندي كرد. انتخاب نوع پليمر بستگي به خواص فيزيكي و شيميايي آميزه كه در استاندارد مربوط به كابل مشخص شده است ، دارد.
پلي وينيل كلرايد ( PVC ) خواص الكتريكي و مكانيكي بسيار خوبي دارد ، به گونه اي كه مادة مناسبي براي عايق و روكش محافظ كابل شناخته شده است. چنين كابلهايي مي توانند ده ها سال دوام داشته باشند كه در مقايسه با ساير مواد چنين دوامي قابل ملاحظه است. مقاومت مكانيكي زياد PVC و استحكام اين ماده آن را گزينة مناسبي براي استفاده در زير زمين ، روي ديوار يا زير سنگ فرش قرار داده است. ويژگي الكتريكي اين ماده ، آن را ماده اي مناسب براي كابلهاي فشار ضعيف و متوسط تا 5 كيلوولت ساخته است. از PVC مي توان نوعاً در دماهاي تا 70 درجة سانتيگراد و در صورت فرمول بندي خاص تا 105 درجة سانتيگراد استفاده كرد. PVC همچنين در دماي 40- درجة سانتيگراد پايدار باقي مي ماند و كاملاً در مقابل رطوبت نفوذناپذير است.
كابلهاي مورد استفاده در واحدهاي صنعتي ، نيروگاهها ، ساختمان هاي اداري ، فروشگاهها ، هتل ها ، تونلهاي زير زميني ، تونلهاي جاده اي ، كابلهاي بكار رفته در وسايل نقليه و غيره ، نه تنها بايد با الزامات الكتريكي و مكانيكي استانداردها مطابقت كنند ، بلكه رعايت استانداردهاي جلوگيري از گسترش شعله نيز ضروري است. در شرايط آتش ، مواد بايد از نظر دود حاصل از احتراق داراي چگالي ، سميت و خوردگي كم باشند.
مطالعات نشان مي دهند كه شروع گسترش آتش سوزي هاي اتفاقي ، موضوع مبهم و پيچيده اي است. عوامل متعددي را بايد در ارزيابي نق هرگونه ماده در شرايط آتش در نظر گرفت.
مواد پلاستيكي بكار رفته در ساختمان و صنايع ساختماني ، واكنش هاي متفاوتي در مقابل آتش از خود نشان مي دهند . وجود درصد زياد كلر در پليمر PVC ، در مقايسه با ساير پلاستيك ها باعث كاهش بيشتر اشتعال پذيري و گرماي ناشي از آتش مي شود. چون درصد ميزان پليمر پايه با بكارگيري افزودني ها در آن كاهش مي يابد ، اين امر سبب تغيير عملكرد آتش مي شود. درصد زياد مواد آلي باعث افزايش اشتعال پذيري مي شود ، در حالي كه افزايش درصد مواد معدني آن را كاهش مي دهد و فرمول بندي هاي PVC ،همانند ساير مواد طبيعي و مصنوعي موجب خروج دود و گازهاي سمي در حين سوختن آنها مي شود. كاهش محسوس در خروج دود و كلريد هيدروژن را مي توان با بكارگيري افزودني هاي خاص امكان پذير كرد. مطالعات گوناگون نشان داده اند كه گازهاي ناشي از سوختن PVC در مقايسه با ساير موادي كه معمولاً در ساختمان مصرف مي شود از درجة سميت بيشتري برخوردار نيست.
در مطالعات انجام شده مشخص شده است كه جايگزيني مواد ساختماني معمول با PVC تغييرات قابل توجهي در ايجاد خطرات ناشي از آتش سوزي هاي اتفاقي در ساختمان ها به وجود نمي آورد. در تعيين جزئيات عملكرد يك ماده در شرايط آت عوامل متعددي را بايد در نظر گرفت.
اشتعال پذيري : PVC در برابر شعله وري مقاوم است و براي شعله ور شدن 150 درجة سانتيگراد بيش از دماي اشتعال چوب نياز دارد. مقاومت در برابر اشتعال فرمولهاي PVC انعطاف پذير معمولي ، از آنچه گفته شد كمتر است ، ولي با اعمال فرمولهاي خاص مي توان مقاومت آن را در برابر اشتعال افزايش داد .
گسترش شعله : هرگاه ماده اي شعله ور شود ، خطر ناشي از آن مستقيماً به خاصيت گسترش شعلة آن مربوط مي شود. يكي از آزمون هاي كمي و مطمئن در ابعاد كوچك ، آزمون شاخص اكسيژن حدي ( Limiting Oxygen Index ) است به طوري كه غلظت حدي اكسيژن را در مخلوط اكسيژن / نيتروژن كه براي توقف آتش سوزي لازم است ، اندازه گيري مي كند. ماده اي با مقدار LOI بيش از 21 ( يعني هوا داراي 21 درصد اكسيژن است ) نبايستي در هوايي با دماي اتاق بسوزد و مقداري بيش از 25 تا 27 ، به اين معني است كه مادة مورد نظر تنها در شرايط دمايي بسيار بيشتر خواهد سوخت.
PVC سخت داراي شاخص LOI بين 45 تا 50 است كه در مقايسه با چوب ، اين شاخص 21 تا 22 و در مورد اغلب مواد گرمانرم شاخص فوق بين 17 تا 18 است. شاخص LOI بيش از 27 را مي توان به راحتي در PVC سخت و انعطاف پذير به تنهايي و بدون اعمال گرما از ساير منابع نخواهند سوخت.

بهبود آميزه pvc : طيف جديدي از آميزه هاي سازگار با محيط زيست ( قسمت دوم )

چگالي دود : كاهش قابليت ديد در آتش سوزي مسئله اي بسيار جدي است ، چون اين موضوع ، فرار و عمليات نجات را براي آتش نشان ها مشكل تر مي سازد.آتش از طريق رها سازي دود باعث كاهش قابليت ديد مي شود. اما كاهش قابليت ديد ، برخاسته از تركيب دو عامل است : چه حجمي از مواد سوخته است ( كه اگر مواد مورد نظر عملكرد مناسب تري در شرايط آتش داشته باشد.ميزان سوختن مواد كمتر خواهد بود ) و چه ميزان دود به ازاي سوختن هر واحد از مواد آزاد شده است.
عوامل تجربي متعددي به منظور كاهش مصرف ناقص نمونه در شرايط آزمون ارايه شده اند. يكي از اين عوامل ، فاكتور دود با كالري سنج هايي با قابليت آزادسازي گرما در مقياس كوچك است.
معمول ترين روش آزمون در مقياس كوچك براي اندازه گيري دود ناشي از سوختن محصولات استفاده از اتاقك دود متداول NBS به صورت عمودي مطابق استاندارد ASTM E662 است. به دليل اين كه عوامل متعددي مي توانند در سوختن و انتشار دود مؤثر باشند ، ايجاد پديدة واقعي آتش سوزي با اتاقك NBS قابل شبيه سازي نيست. اما ايجاد دود با فرمولهاي مختلف مواد تحت شرايط حدي يكسان قابل ارزيابي است. استاندارد ASTM را مي توان براي اندازه گيري در حالت بدون شعله ( يعني ، نمونه اي كه به صورت عمودي قرار مي گيرد ، فقط در معرض منبع گرمايي تابشي واقع مي شود ) و يا حالت شعله وري ( يعني به همراه شعله اي در زير نمونه ) بكار گرفت. دود حاصل در حين عبور از اتاقك به صورت عمودي در مي آيد.
سمي كردن فضا : سرانجام يكي ديگر از خطرات آتش سوزي ، به سمي بودن دود آن مربوط است ، چون مهم ترين فرآوردة سمي در هر آتش سوزي مونوكسيد كربن ( CO ) است كه در هنگام سوختن ، كلية مواد آلي ايجاد مي شود. در هنگام احتراق ، PVC نسبت به ساير مواد اسيد كلريد ريك بيشتر و مونوكسيد كربن كمتري متصاعد مي كند.
هر دو گاز ذكر شده سمي هستند ، ولي تفاوتي اساسي بين اين دو گاز وجود دارد : اسيد كلريد ريك به خاطر بوي اسيدي سريعاً احساس مي شود و همين امر وجود آن را مشخص مي كند. تمايل اسيد كلريد ريك به نشستن روي ديوارها نيز باعث مي شود كه سريعاً از حالت گازي خارج شود. مونوكسيد برعكس بدون بو و مزه است. اين موضوع منجر به حس نكردن و در نتيجه عدم رعايت نكات ايمني و نهايتاً دور نشدن از منبع خروج گاز سمي خواهد شد. مونوكسيد كربن كه با گرما و دود ناشي از احتراق همة مواد آلي ( چوب ، فرآورده هاي چوبي ، پلاستيك و غيره ) منتشر مي شود ، عامل اصلي مرگ و مير ناش از آتش سوزي است كه به اين دليل به آن « كشنده خاموش » نام نهاده اند. چون مونوكسيد كربن خطر تشكيل دي اكسيد اوكسين ها را افزايش مي دهد ( كه به احتراق ناقص تركيبات كلر مربوط است ) ، از مطالعات انجام شده چنين بر مي آيد كه مقادير متصاعد شده در حين وقوع آتش سوزي بسيار اندك است ، بطوري كه افزايش قابل توجهي ( حداكثر 1/. درصد ) در سطح مقدار موجودي دي اكسين ها در محيط ، كه از اغلب موارد مختلف صنعتي و ساختماني حاصل مي شود ، نمي دهند. بنابراين در شرايط آتش سوزي نيز كه مقدار قابل توجهي PVC در محيط وجود داشته باشد نه براي افراد و نه براي محيط خطري ندارد.
آميزه هاي PVC : راه حلي براي تحمل پذيري در سالهاي اخير پيوسته تمايل بر آن بوده است كه راه حلهايي براي حذف خطرات وارده به محيط زيست و انسان پيدا شود. مقررات ROHS( EC 95/2002 ) « بكار گيري مواد خطرناك خاص را در تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي » محدود مي سازد. اين مقررات مواد تأخيرانداز شعله را در تجهيزات الكتريكي و الكترونيكي موجود در بازار اتحاديه اروپا كه داراي مواد سرب ، كادميم ، جيوه ، هگزاوالنت كروميوم ، پلي برومينيتد بي فنيل ( PBB ) و پلي برومينيتد دي فنيل اتر ( PBDE ) بيش از حد توافق شده باشد ، ممنوع مي كند و مقررات مشابه ديگر زيست محيطي نيز وجود دارد كه يكي از آنها ( REACH 2006/1907 EC ) چهارم از ماه ژوئن گذشته به تصويب رسيده است.
REACH با توسعة روشهاي گوناگون براي ارزيابي خطرات و چرخة مواد مختلف در بازار اتحادية اروپا ، خواستار محافظت بيشتر مردم و محيط زيست شده و موجب گسترش رقابت و نوآوري ها در توليد كنندگان مواد شده است.
ديدگاههاي داراي الويت REACH شامل ثبت و ارتباط با ايمني حدود 30000 ماده است كه قبل از سال 1981 وارد بازار تجارت شده و همچنين به مقدار تا يك تن در سال توليد و يا وارد شده اند. اين موضوع به اصل OSOR5 معروف است « يك ماده ، يك ثبت » كه مسئوليت نهايي را بر گردن توليد كننده و وارد كننده مي اندازد ، بگونه اي كه توليد كنندگان بايد پيوسته توجيهات محكمي دال بر اين كه تجارت محصولات شيميايي باعث به خطر انداختن سلامت عمومي و محيط زيست نمي شود ، داشته باشند.
REACH براي تجويز و جايگزيني مواد خطرناك براي اطمينان از اينكه خطرات به حد كافي كنترل شده اند و اين كه مواد تدريجاً با مواد مناسب يا فن آوري هاي ديگر جايگزين شوند ، ايجاد شده است. اين مقررات همچنين در برگيرندة قوانيني براي توليد كنندگان ، واردكنندگان و مصرف كنندگان است و محدوديت هايي براي كاربردهاي خاص وضع كرده و تحقيقاتي در خصوص سلامت جانوران دارد كه اطلاعات را منتشر و جزئيات كاربردي را اطلاع مي دهد.

Monday, June 23, 2008

نامگذاري هاديهاي يك سيستم الكتريكي طبق IEC

IEC براي تشخيص هاديهاي يك سيستم ، آنها را با استفاده از حروف لاتين نامگذاري كرده است :
شناسايي هاديها در سيستمهاي جريان متناوب :
- براي مشخص كردن هادي فاز از حرف L ( كه اولين حرف كلمه Line است ) استفاده مي شود .
- براي مشخص كردن هادي خنثي از حرف N ( كه اولين حرف كلمه Neutral است ) استفاده مي شود .
- براي مشخص كردن هادي حفاظتي از حروف PE ( كه اولين حروف كلمات انگليسي " زمين حفاظتي " Protective Earthing است ) استفاده مي شود.
- براي مشخص كردن هادي مشترك حفاظتي / خنثي از حروف PEN ( كه اولين حروف كلمات انگليسي Protective Earthing + Neutral است ) استفاده مي شود
با توجه به مطالب بالا سيستمهاي تك فاز به قرار زير قرار زير خواهند بود :
سيستم هاي دو سيمه : L1+PEN , L1+L2 , L1+N
سيستم هاي سه سيمه : L1+N+PE
و سيستم هاي سه فاز به قرار زير خواهند بود :
سيستم هاي سه سيمه : L1+L2+L3
سيستم هاي چهارسيمه : L1+L2+L3+ ( N or PE or PEN )
سيستم هاي پنج سيمه : L1+L2+L3+N+PE
شناسايي هاديها در سيستمهاي جريان مستقيم :
- براي مشخص كردن هادي فاز از حرف L ( كه اولين حرف كلمه Line است ) استفاده مي شود .
L+ هادي مثبت ؛ L- هادي منفي
- براي مشخص كردن هادي مياني از حرف M ( كه اولين حرف كلمه Mid است ) استفاده مي شود .
- براي مشخص كردن هادي حفاظتي از حروف PE ( كه اولين حروف كلمات انگليسي " زمين حفاظتي " Protective Earthing است ) استفاده مي شود.
يادآوري 1 : براي نامگذاري يك هادي يا مقاومت يا هر نوع مفهوم ديگري با استفاده از حروف اختصاري ، IEC هرگز دليل انتخاب حرف يا حروف را به طور رسمي بازگو نمي كند. با توجه به شمار اعضاي اين سازمان و زبانهاي مختلفي كه از آنها استفاده مي كنند شايد اين سياستي معقول باشد زيرا از اختلاف هاي ناشي از تعصبات ملي جلوگيري مي كند. اما براي ذهن كنجكاو استفاده كنندگان ، كف رمز حروف اختصاري فعاليتي جالب توجه باقي خواهد ماند.
يادآوري 2 : در زير حروف اختصاري اسامي هاديهايي آورده مي شوند كه براي تكميل ليست ، مفيد خواهند بود ، ضمناً ممكن است در حال حاضر بعضي از آنها از طرف IEC رسميت نداشته باشند :
FPE = Functional Earthing + Protective Conductor
PER= Protective Earthing + Return Conductor

انتهاي شبكه هاي توزيع برق و شروع تأسيسات كجاست ؟

از نظر حقوقي جواب اين سؤال ساده است : محل ختم توزيع و شروع تأسيسات ، كنتور برق است. در مواردي كه پست ترانسفورماتور فشار متوسط در بين باشد ، اين محل تابلوي اصلي ساختمان مي باشد .
آيا واقعاً مي توان بين توزيع نيرو و تأسيسات برق مرزي را قائل شد ؟
مرزبندي هاي ذكر شده از نظر مشخص كردن حوزه هاي مسئوليت مفيدند اما از نظر فيزيك معنايي ندارند. تأسيسات ، ادامه طبيعي سيستم توزيع مي باشد و همه مشخصه هاي توزيع خواه نا خواه بر تأسيسات نيز حاكم اند و همه اتفاقاتي كه در تأسيسات مي افتند واكنشي را در سيستم توزيع سبب مي شوند. خلاصه اين كه از نظر فيزيكي مرزي بين توزيع و تأسيسات وجود ندارد.
به نظر مي رسد دنبال كردن بحث ، درباره استقلال تأسيسات از توزيع ، لازم يا مفيد باشد. تأسيسات بدون شك تابع توزيع است و فقط مي تواند در محدوده كوچكي از قلمرو خود دخل و تصرف كند.
مانند هر فرايند فني ديگر پيشرفت و توسعه برق يك شبه انجام نشده و پايان هم نيافته و به نظر نمي رسد روزي به انتها برسد. اما مي توان ادعا نمود كه پيشرفتهاي آينده ، بر مسايل بنيادين كمتر اثر خواهند گذاشت.
در سال 1969 ميلادي مسئوليت تهيه آيين نامه تأسيسات الكتريكي ساختمانها به عهده كميته فني شماره 64 از كميسيون بين المللي الكتروتكنيك ( IEC TC 64 ) واگذار شد. يكي از كارهاي مهم اين كميته ، نظم دادن به سيستمهاي موجود برقي بود كه براي بار اول در سال 1977 منتشر شد. از آن تاريخ به بعد معرفي سيستم هاي برقي به روشIEC چنان همه گير شده است كه كمتر كسي پيدا مي شود كه از آن استفاده نكند. علت اصلي اين است كه قبل از ابداع روش IEC هيچ روش منظم ديگري براي شناساندن سيستمهاي توزيع فشار ضعيف وجود نداشت .

LED ها ، بهترين منبع روشنايي و كاهش مصرف برق (قسمت اول )

منبع : نوربخش صادقي - پيك برق
آلودگي محيط زيست و انتشار گازهاي گلخانه اي در فضا و هواي كره زمين سبب شده كه صنعت برق در كشورهاي مختلف جهان علاوه بر اينكه به سمت انرژي هاي تجديدناپذير حركت كند در زمينه بهره گيري از لامپ هاي روشنايي جديدي كه كمترين ميزان آلودگي را در بر دارد اقدام كند.
با بالا رفتن حرارت كره زمين ، همه كشورها بايد به خذف عوامل سازنده گازهاي گلخانه اي كمك كنند ، يكي از اين عوامل كه باعث توليد گازهاي گلخانه اي مي شود ، لامپ هاي معمولي يا همان لامپ هاي رشته اي ( فيلامان دار ) و تابان است كه به دليل استفاده وافر در اكثر كشورهاي جهان از عوامل مهم توليد گازهاي گلخانه اي به شمار مي آيد و با در نظر گرفتن اين نكته كه سهم روشنايي كه عمدتاً نيز به وسيله لامپ هاي رشته اي تأمين مي شود از كل مصرف الكتريسيته خصوصاً در زمان اوج مصرف چشمگير است به عنوان مثال در ايران حدود 30 درصد از كل انرژي مصرفي و حدود 45 تا 50 درصد از مصرف پيك صرف تأمين روشنايي مي شود ، اين موضوع را جدي تر نشان مي دهد.
با توجه به اين امر ، بسياري از كشورها ، برنامه چند ساله اي را براي جايگزين كردن مدلهاي ديگري از لامپ به جاي لامپ هاي رشته اي كرده اند تا در دراز مدت بتواند اين نوع لامپ را حذف كرده و لامپ ديگري را جايگزين كنند كه علاوه بر حذف گازهاي گلخانه اي از انرژي كمتري براي توليد نور بيشتر استفاده كند. البته اين مساله نياز به تغيير فرهنگ مردم در نوع استفاده از تجهيزات دارد تا رويكرد آنها به اين نوع لامپ همگاني بيشتر شود. هزينه خريد اوليه بالاي ساير لامپ ها و ارزان بودن انرژي از دلايل عمده روي آوردن بسياري از مردم به خريد لامپ هاي معمولي و تابان است.
سؤال اين است اكنون چه نوع لامپي مي تواند جايگزين آن شود ؟
آيا گاهي از اين موضوع به تنهايي براي تغيير رويكرد استفاده كنندگان كافي است ؟ يا اينكه اين طرح جهاني نيازمند بسيج همگاني براي رشد تكنولوژي و كاهش هزينه ساير لامپ ها است ؟
هم اكنون شايد تنها لامپ جايگزين كه مي تواند گزينه مناسبي باشد ، مدلهاي مختلف از لامپ فلورسنت ( معروف به مهتابي ) است. لامپ لوله اي فلورسنت ، لامپ كم مصرف و فلورسنت فشرده ( CFLو FPL )
از جمله آنها محسوب مي شوند ، اما آيا آينده از آن اين نوع لامپ است ؟

LED ها ، بهترين منبع روشنايي و كاهش مصرف برق ( قسمت دوم )

ممنوعيت استفاده از لامپ نورتابان در برخي از كشورها
بسياري از كشورها ، منتظر تغيير علاقه مصرف كنندگان نشده وقوانيني را براي حذف لامپ هاي مضر وضع كرده اند. در ايالت كاليفرنيا آمريكا و كشور كانادا قانوني وضع شده كه تا سال 2012 ميلادي ، استفاده از هر نوع لامپ داراي نورتابان در اين مناطق ممنوع خواهد شد و كاربران فرصت دارند به صورت تدريجي نوع محصولات مصرفي خود را تغيير دهند.
كشور استراليا هم مشابه ، اين قانون را تا سال 2010 ميلادي وضع كرده است.اتحاديه اروپا نيز به دنبال راهكاري براي وضع قانون جديد و كارا در اين زمينه در كشورهاي عضو اين اتحاديه است. در نيجرسي ، مكاني كه توماس اديسون در سال 1879 موفق به توليد الكتريسيته و روشن كردن لامپ شد ، قانوني وضع شده كه استفاده از لامپ تابان ( رشته اي ) در ادارات دولتي ممنوع و تنها لامپ فلورسنت و LED قابل استفاده خواهند بود.
لامپ هاي تابان ( رشته اي ) علاوه بر كارايي و بازده پايين ، از انرژي بالايي براي توليد روشنايي استفاده مي كنند. به عنوان مثال يك لامپ 100 واتي ، روشنايي معادل يك لامپ 20 واتي فلورسنت را خواهد داشت ، يعني براي توليد نور مشابه ، لامپ هاي تابان ، 5 برابر بيشتر انرژي مصرف مي كنند.
هم اكنون در كشور ما نيز استفاده از لامپ هاي كم مصرف ، فلورسنت و FPL به لامپ هايتابان ترجيح داده مي شود و طبق بخشنامه هاي جديد ارگانهاي دولتي در مواقعي كه از نظر فني محدوديتي ندارند ملزم به استفاده از لامپ هاي كم مصرف شده اند و ديگر مصرف كنندگان نيز مي توانند از لامپ هاي كم مصرف يارانه اي استفاده كنند. اما استفاده از LED چندان رواج نيافته و بيشتر جنبه تزئيني دارد.
حال به راستي سؤال اين است كه LED ها چه برتري به لامپ هاي فلورسنت معمولي و فشرده دارند ؟
منبع اصلي نور در آينده مطمئناً يك لامپ يا يك چراغ حبابدار نخواهد بود ، بلكه مي تواند يك ميز يا يك ديوار و يا هر چيز ديگري باشد.
LED ها جايگزين ارزان تر لامپ هاي حبابدار
كشف تصادفي اخير ، توليد نور از LEDها يا ديود نوراني را به مركز جديدي رساند. به زودي LED خواهد توانست جايگزين ارزانتر و با دوام تري براي لامپ هاي حبابدار كنوني شود.
حال سؤال اين است كه LED چيست ؟
LED مخفف واژه Diode Light Emitted به معناي ديود ساتع كننده نور است. ديودهاي ساتع كننده نور در واقع جزؤ خانواده ديودها هستند كه ديودها نيز زير گروه نيمه هادي ها به شمار مي آيند. خاصيتي كه LED ها را از ساير نيمه هادي ها متمايز مي سازد اين است كه با گذر جريان از آنها مقداري انرژي به صورت نور از آنها ساتع مي شود.
LED ها تا اواخر دهه گذشته فقط مي توانستند سه نور آبي ، سبز و قرمز توليد كنند كه به همين علت كاربردشان محدود بود. سپس LED هايي با رنگ آبي به بازار آمدند كه مي توانستند نور سفيد با هاله اي از رنگ آبي روشن توليدكنند.
بسياري اعتقاد دارند لامپ هايي كه از ديودهاي ساتع كننده نور استفاده مي كنند ، يا همان LED ، آينده را از دست ساير رقبا خارج خواهند كرد.
LED ها كه از دهه هاي گذشته در الكترونيك مورد استفاده قرار مي گرفتند ، عموماً براي نمايش خاموش يا روشن بودن نمايشگرها در لوازم مولتي مديا مورد استفاده قرار گرفتند. در حال حاضر LED ها به نحوي ساخته مي شوند كه نور را در جهت خاصي متمركز مي كند و به صورت چيپ هاي كوچكي هستند كه معمولاً در داخل يك شيشه گنبدي شكل قرار مي گيرند و داراي سايز چوب كبريت يا كمي بزرگ تر هستند و به سختي مي شكنند.
همانطور كه گفته شد آنها در ابتدا فقط به رنگ قرمز و سبز بودند اما يك تغيير بسيار عظيم در اين صنعت در دهه 90 ميلادي باعث شد كه LED سفيد رنگ ( يا همان روشن و بدون رنگ ) توليد شود. هم اكنون به آساني با تغيير در ساختار فيزيكي و مواد تشكيل دهنده هاي LED نور را در رنگها و شدت هاي مختلف و با طول موج مشخص مي توان با رنگ كاملاً خالص توليد كرد. به عبارت ديگر مي توان گفت منابع روشنايي ديگر داراي پرتوهاي مادون قرمز و فرابنفش بوده كه چشم غير مسلح ، قادر به ديدن آن نيست و تأثيري در تآمين روشنايي محيط ندارند و حتي بر روي انسان اثر منفي نيز مي گذارند و ليكن LED ها فاقد اين پرتوهاي مضر بوده و در سلامت چشم تأثير بسزايي دارند.
LED هاي سفيد قابليت توليد همه رنگ را داشته و علاوه بر آن از انرژي بسيار كمي ( در مقايسه با ساير لامپ ها و LED هاي قديمي ) براي توليد روشنايي استفاده مي كنند. به همين دليل روز به روز ابعاد استفاده از آنها گسترده تر شد و در مواردي كه احتياج به علامت دادن و يا رقص نور ( زدن فلاش و SOS ) بود ، استفاده شد.
اكنون بسياري از شركت هاي بزرگ سازنده لوازم روشنايي مخصوصاً شركت هاي فعال در زمينه روشنايي منازل ، بسياري از فعاليت هاي خود را بر روي LED ها متمركز كرده اند و قصد دارند روشنايي لازمه براي منازل را از LED ها تهيه كنند كه به نظر مي رسد اين روند تا كمتر از 5 سال آينده ، باعث تغيير بسيار عمده در نوع محصولات روشنايي شود. به طوري كه در حال حاضر نيز اكثر لوازم روشنايي خانگي ، معادل LED نيز دارند و مصرف كنندگان مي توانند در صورت تمايل مشابه هر نوع كالايي را از مدل LED استفاده كنند. هر چند به نظر مي رسد اين تكنولوژي در سالهاي آينده و با رشد قابل پيش بيني صنعت ، لوازمي با روشنايي بسيار بهتر و مصرف انرژي كمتر و قيمت مناسب را به مشتريان ارائه دهد.

Sunday, June 22, 2008

واگذاري انشعابات ديماندي با ولتاژ اوليه به صورت هوايي (MOF)

قبلاً واگذاري انشعابات به متقاضيان برق با ديماندهاي قراردادي مصارف سنگين ، از جمله مهمترين و زمانبرترين فرايندها و عمليات هاي انجام يافته در شركت هاي توزيع نيروي برق بود. واگذاري انشعاب برق فقط از طريق احداث و تجهيز پست پاساژ انجام مي گرفت ، هزينه بالا و زمان زياد اجرا و هزينه بالاي بهره برداري و ديگر مشكلات روش فوق ، شركت هاي توزيع نيروي برق را بر آن داشت تا با بهره برداري از تجهيزات جديد و تكنولوژي روز ، روش حاضر را براي واگذاري سريع انشعابات مشتركين سنگين كه به صورت هوايي ( MOF يا METERING OUT FIT) راارائه نمايند.
در اين طرح از دو تكنولوژي جديد ترانسفورماتور اندازه گيري هوايي انرژي MOF ( ترانسفورمر مركب اندازه گيري ولتاژ و جريان به صورت سه فاز هوايي ) و كليد هوايي اتوماتيك جداكننده كه قابليت نصب آنها بر روي پايه هاي فشار متوسط ، كاهش حجم و ابعاد ساختمان پست به منظور اندازه گيري انرژي به طريق هوايي را امكان پذير مي سازد ، استفاده شده است. با توجه به آمار بالاي پست هاي هوايي توزيع ، هزينه پايين و سرعت اجراي بيشتر اين طرح در مقابل اجراي پست پاساژ از ويژگيهاي عمده اين طرح مي باشد.

از جمله مهمترين مزاياي اين طرح مي توان به موارد زير اشاره كرد :
الف ) قيمت تمام شده كمتر ساختمان پست :
براي هر متر مربع فضاي سرپوشيده پست زميني ( بدون تجهيزات ) در حال حاضر هزينه گزافي در بر خواهد داشت كه با در نظر گرفتن ابعاد مورد نياز جهت ساخت پست زميني ( 8*6 ) متر با زير زمين ، احداث ساختمان پست پاساژ با مساحت 96 متر مربع جهت تحويل برق به صورت ولتاژ اوليه نيازمند صرف هزينه هاي سنگين تري خواهد بود. در حاليكه احداث پست هوايي اندازه گيري انرژي ، هزينه ساختماني در پي نخواهد داشت .
ب ) قيمت پايين تجهيزات مورد استفاده :
هزينه تجهيزات اندازه گيري و ديگر تجهيزات مورد استفاده در طرح واگذاري انشعاب فشار متوسط به طريق هوايي بسيار پايين تر از هزينه تجهيزات مورد استفاده در طرح پست پاساژ مي باشد.
ج ) فضاي كمتر مورد نياز :
براي احداث ساختمان پست هاي زميني علاوه بر مشكلات اجرايي ، مسائل و مشكلات حقوقي و نيز معضلات مربوط به تعيين محل ، ابعاد پست و نحوه واگذاري و ... در بر داشت. معمولاً انجام تشريفات تحويل زمين پست يكي از معضلات واگذاري انشعاب به متقاضيان ديماندي بود كه در حال حاضر طرح واگذاري انشعاب به طريق هوايي ، فضايي جهت احداث پست نياز ندارد.
د ) نزديكي به مركز ثقل بار :
به جهت كاهش تلفات انرژي دريافتي ، بسياري از متقاضيان علاقمند هستند كه ترانسفورماتور مبدل در مركز ثقل بار نصب گردد ، از طرفي چون به لحاظ امكان دسترسي سريع به تأسيسات برق ، شركتهاي توزيع علاقمند هستند پست هاي ساختماني در كنار معابر عمومي قرار گيرند ، لذا جداسازي نقطه تحويل برق از مركز ثقل بار قبلاً ميسر نبود ولي واگذاري انشعابات ديماندي با ولتاژ اوليه به صورت هوايي اين امكان را به ما خواهد داد كه نقطه تبديل برق را به نزديكترين محل مركز ثقل بار انتقال دهيم.
ه ) تعمير و نگهداري ساختمان پست زميني :
همه ساله هزينه هاي نگهداري و سرويس پست هاي توزيع بودجه مشخصي را به خود اختصاص مي دهد . اين در حالي است كه هزينه سرويس و تعميرات پست هاي هوايي به مراتب كمتر از هزينه سرويس و نگهداري پست هاي زميني مي باشد.
ترانسفورمر اندازه گيري قابل نصب بر روي پايه هاي فشار متوسط ( MOF ) :
اين تجهيز عبارت از مجموعه ترانسفورمرهاي ولتاژ و جريان در داخل يك تانك فلزي و غوطه ور در روغن مي باشد و به منظور سنجش انرژي سه فاز در سطح ولتاژ فشار متوسط مورد استفاده قرار مي گيرد . كشورهاي آمريكاي شمالي ، شرق آسيا و اروپا در گذشته بسته به شرايط آب و هوايي و جغرافيايي و نوع نياز مشتركين برق از انواع مختلف آن به منظور اندازه گيري انرژي در سطح فشار متوسط به صورت هوايي استفاده كرده اند.
با توجه به عوامل مختلف در اين روش ، نوع روغني و داراي بوشينگ مشترك دو جداره براي ورود و خروج جريان ، انتخاب و مورد استفاده قرار گرفته است. با توجه به تطبيق نسبي پتانسيل هادي هاي ورود و خروج جريان ، از يك بوشينگ دو جداره مشترك براي هر فاز استفاده شده است .
مزيت نوع روغني نسبت به نوع رزيني ، راحتي تعميرات و رفع اشكال آن مي باشد ، در حاليكه نوع رزيني عملاً غيرقابل تعمير مي باشد . از آنجا كه معمولاً بعد از گذشت مدتي از برقراري انشعاب تعدادي از مشتركين درخواست افزايش ديماند انشعاب خود را مي نمايند ، ترانسفورمر اندازه گيري انتخاب شده داراي دو رنج جريان مي باشد كه معمولاً در ابتداي نصب با توجه به مقدار توان درخواستي ، رنج پايين جريان اوليه انتخاب مي گردد و رنج بالاي جريان به صورت رزرو براي افزايش ديماند مشترك ( تا دو برابر ديماند اوليه ) در نظر گرفته مي شود.
با استفاده از ترانسفورمر مجتمع ولتاژ و جريان MOF ، از آنجا كه قسمت اعظم سيم بندي و اتصالات در داخل تانك ترانسفورمر قرار مي گيرند امكان دسترسي ، دستكاري و بروز خطا در سيم بندي به نحو قابل ملاحظه اي كاهش مي يابد و با توجه كلاس بالاي دستگاه دقت اندازه گيري افزايش مي يابد .

ميدانهاي الكترومغناطيسي

( برگرفته از مقالة دكتر فرشيد قرباني ، عضو هيئت علمي دانشكده بهداشت علوم پزشكي همدان )
مواجهه با ميدانهاي الكترومغناطيسي با فركانس بي نهايت كم (ELF) به طور قابل توجهي افزايش يافته كه شامل مواجهه شغلي و مواجهه عمومي با منابعي مثل خطوط برق ، تجهيزات پزشكي ، سيم كشي منازل و وسايل الكتريكي مي باشد. تا اواسط قرن بيستم ميلادي الكتريسيته يكي از اجزاء اصلي زندگي روزمره بشر گرديد كه با خود ايمني ، رفاه و جذابيت به ارمغان آورد با اين وجود جالب توجه است كه در مراحل توليد ، انتقال و توزيع و مصرف برق ، امكان ايجاد اثرات زيانبار بر سلامت افراد وجود دارد. اين اثرات مي تواند در محيط زندگي يا كاري باشد. صنعتي شدن فرآيندها نيز باعث افزايش استفاده از تجهيزات الكتريكي شده است كه طيف شاغلين در معرض با ميدانهاي الكترومغناطيسي را افزايش داده است .
برخي شاغلين در محيط هاي كاري خود را در معرض مواجهه قابل توجه با ميدانهاي الكترومغناطيسي مي باشند كه از آن جمله مي توان به كاركنان پستهاي برق فشار قوي اشاره نمود. البته اين افراد در كل ساعات كاري خود در معرض مواجهه قابل توجه با اين ميدانها نيستند و معمولاً تدابير حفاظتي قابل توجهي براي پيشگيري از اثرات زيانبار اين ميدانها بر سلامت شاغلين اتخاذ مي گردد اما معمولاً مواجهه اين افراد بيشتر از افراد معمول جامعه مي باشد كه امكان ايجاد عوارض بهداشتي در اين افراد بخصوص اثرات غيرحرارتي را افزايش مي دهد.
بررسي ها و مطالعات گذشته بروز عوارضي خفيفي مثل سردرد ، سرگيجه ، فراموشي موقت ، اختلال در خواب ، كاهش قوه حافظه و يادگيري تا اثرات نسبتاً قابل توجه مثل لوسمي ، جهش ژني ، اختلالات كروموزومي و ... را در انسان و حيوانات نشان داده است.
بروز برخي عوارض خفيف ذهني و رواني حتي در مواجهه هاي كمتر از حدود مجاز شغلي نيز گزارش شده كه مي تواند كيفيت كاري و زندگي شاغلين را تحت تأثير قرار دهد.

Saturday, June 21, 2008

معرفي تعدادي از تجهيزات ايمني و ابزار كار گروهي و فردي در برق

یکی از راههای حفظ و ارتقاء ایمنی استفاده از لوازم حفاظتی است که جان انسان را در مقابل خطرات محفوظ می دارد.استفاده از لوازم حفاظت فردی مي باشد كه خود تابع مقررات و اصولی است که آگاهی از آنها حائز اهمیت بوده و عدم آگاهی و انتخاب نوع نامناسب این نوع تجهیزات نه تنها قادر به حفظ ایمنی استفاده کننده گان آنها نخواهد بود بلکه ممکن است افراد یادشده را در معرض خطرات بیشتری نیز قرار دهد.
جهت انتخاب و استفاده از لوازم ایمنی به موارد زیر باید توجه داشت :
1 – نوع وسیله کار باید با نوع کار مناسبت داشته باشد .2 – در انتخاب لوازم ایمنی کیفیت جنس و استاندارد بودن آن اهمیت بیشتری دارد.3 – قبل از استفاده وسایل کاملا“ و بطور دقیق معاینه و آزمایش گردد .
در محیط های کارگاهی یکی از وظایف مهم سرپرستان و استادکاران این است که هر روز قبل از اعزام اکیپ به محل کار و یا در کارخانه و قبل از شروع بکار کلیه لوازم ایمنی انفرادی و گروهی اکیپ را کنترل نموده و سپس اجازه عملیات را صادر کند.از طرفی خود فرد هم وظیفه دارد که کوچکترین نقض فنی را در لوازم ایمنی خود را به سرپرست مربوطه گزارش دهد.
انواع لوازم ایمنی:
1 – لوازم ایمنی انفرادی که تحویل مجری یا انجام دهنده کار میشود.
2 – لوازم ایمنی گروهی که تحویل سرپرست گروه شده و کلیه افراد اکیپ موظف به حفاظت و نگهداری آنها بطور مطلوب می باشند.
لوازم ایمنی فردی :
1 – لباس کار2 – کمربند های ایمنی سیمبانی 3 – کلاه ایمنی
4 – کفشهای ایمنی 5 – دستکش های حفاظتی 6 – رکاب های سیمبانی 7 – فازمتر فشار ضعیف
8 – فازمتر دوبل فشارضعيف 9 – انبردستها 10 – فیوز کش 11- عينك هاي حفاظتي
لوازم ایمنی گروهی :
1 – تفنگ پرتاب سیم ارت 2 – دستگاه اتصال زمین موقت برای خطوط فشار ضعیف و فشار متوسط وقوی
3 – فازمتر های فشار متوسط و قوی 4 – دستکشهای عایق برق فشار متوسط 5 – چوب استیک یا پرش

لباس کار :
لباسهای کار مناسب یکی از ملزومات کار ایمنی در هر حرفه ای محسوب می شود و بهمین سبب در مقرارت و آیین نامه های حفاظتی بیان شده است که کلیه کارکنانی که موظف به انجام کارهای عملی می باشند می بایستی از لباس کار مناسب استفاده نمایند و کارفرمایان نیز موظفند که این نوع لباسها را تهیه و در اختیار مجریان امر قرار دهند .لباس کار باید با توجه به خطراتی که فرد را تهدید می کند انتخاب شود. این خطرات ممکن است منشاء فیزیکی ، مکانیکی ، شیمیایی و الکتریکی داشته باشد.
شرایط انتخاب لباس کار :
1 – لباس باید مناسب نوع کار و همچنین وضعیت آب هوای منطقه باشد. 2 – لباس کار باید مناسب اندام و اندازه باشد . 3 – جیبهای لباس کار باید کوچک . حتی الامکان تعداد آنها کم باشد. 4 – در لباس برقکاران از دکمه و زیپهای فلزی نباید استفاده شود . 5 - لباس برقکاران حتی الامکان از پارچه های ضخیم و سبک و نخی تهیه و در دوخت آنها نهایت سادگی رعایت گردد . 6 – مچ و آستین بلوز باید دارای دکمه بوده و یا از کش آستین استفاده گردد.دلیل استفاده از لباسها نخی :اولا“ هنگام ایجاد قوس الکتریکی سرعت سوختن پارچه های الیاف مصنوعی یا مخلوطی از آنها خیلی کمتر بوده و حرارت تولیدی آنها پائین می باشد و ثانیا“ پارچه های نخی هنگام سوختن به بدن نمی چسبند .
کمربندهای ایمنی سیمبانی :
جهت پیشگیری از سقوط کارگران از تیر برق و دکلهای برق از کمربند ایمنی و کمربند های نجات استفاده میشود.
شرایط انتخاب کمربند و طناب نجات : 1 - کمربندهای ایمنی باید از جنس چرم محکم یا برزنت و سایر مواد مخصوص مناسب شده باشد 2 – دارای پهنای 12cm و ضخامت 6mm و استقامت آن در مقابل نیروی کشش برای پاره شدن نباید از 1150Kg کمتر باشد .3 – طنابهای کمربند باید از کنف بسیار مرغوب و یا از جنس الیاف ابریشم مصنوعی یا مشابه ساخته شده و استقامت آن در مقابل نیروی کشش برای پاره شدن نباید از 1150Kg کمتر باشد .4 – پرچه ها و سگک های روی کمربندهای ایمنی .
طنابهای نجات باید دارای مقاومت بالا باشد .
کلاه های ایمنی :
مهمترین بخش کلاههای ایمنی : نوار نگهدارنده نوار عرق گیر ضربه گیر نوار تنظیم سر بند چانه نوارهای نگهدارنده که در فاصله بین قشر خارجی به پوسته کلاه و سر کاربر قرار دارد وظیفه جذب ضربات وارده به سر را داشته و همانند یک بالشتک ، رسیدن بخش عمده ضربه وارده به سر جلوگیری می کند .کلاه ایمنی از مهمترین لوازم ایمنی انفرادی است که عدم استفاده از آن می تواند خطرات جانی جبران ناپذیری را به وجود آورد . استفاده از آن در حین کار علاوه بر اینکه از وارد شدن ضربه های مکانیکی به ناحیه سر جلوگیری کند بلکه قادر است سر را در مقابل برخورد با ولتاژ های متفاوت حفاظت نماید .با توجه به ماهیت کارها نوع کلاههای ایمنی مورد استفاده نیز متفاوت است . به عنوان مثال کلاه ایمنی کارهای ساختمانی از نوع فلز سبک که قادر به جذب انرژی مکانیکی وارده باشد و در کارهای الکتریکی از جنسی که در مقابل برق عایق باشد ساخته میشود .نکته ای که ذکر آن در اینجا ضروری است این است که کلاههای ایمنی جزء وسایل حفاظت فردی محسوب شده و بنابر این لازم است در استفاده از کلاههای ایمنی مشترک محتاط بود زیرا علاوه بر اینکه کلاههای ایمنی افراد با توجه به ماهیت کارشان متفاوت با هم است ، این امر ممکن است باعث انتقال بیماریهای پوستی نیز گردد .
استاندارد های کلاه ایمنی :
استاندارد هاي ANSI هلمتها را به سه دسته A,B,C تقسيم بندي مي كند :
كلاس A :كاربرد عمومي - حفاظت در برابر ولتاژهاي پايين
كلاس B : حفاظت در برابر ولتاژهاي بالا
كلاس C : حفاظت در برابر ضربات سبك
معمولاً كلاههاي ايمني در سه اندازه استاندارد زير تهيه مي شوند :
براي دور سر با : 1 – سایز کوچک 55 سانتي متر 2– سایز متوسط 58-55 سانتي متر 3– سایز بزرگ 59سانتي متربه بالا كه معمولاً دو سوم كلاههاي ساخته شده مطابق با اندازه سايز متوسط اند.

کفش های ایمنی :
از نظر فراوانی حادثه پذیری ناحیه پا بعد از دستها در رده دوم قرار دارد لذا کفشهای ایمنی با توجه به نوع و مشخصات خاص خود می توانند پای افراد را در برابر سقوط اجسام سنگین بر روی پا ، فرو رفتن اجسام نوک تیز و برنده به کف پا و همچنین ریزش مواد مذاب و سایر خطرات مشابه محافظت کنند .
كفش هاي ايمني بر اساس قدرت تحمل بار استاتيكي و ضربه به سه گروه 75 و 50 و 30 تقسيم بندي مي شوند.
بدين ترتيب كفش ايمني پنجه فولادي در گروه 75 قرار مي گيرد.
یکی از مهمترین انواع کفشهای ایمنی نوع مورد استفاده توسط کارکنان صنعت برق کفشهای عایق میباشد . این کفشها از زیره عایق برخوردار بوده و از تکمیل شدن مدار توسط پای فرد در هنگام برق گرفتگی جلوگیری کرده و در نتیجه مانع برق گرفتگی میشود .دستکش های حفاظتی براساس آمارهای ارائه شده توسط وزارت کار و امور اجتماعی مهمترین بخش بدن از نظر جراحت پذیری در محیطهای کار ناحیه دست و بازو میباشد.دستکش های کار وسایلی هستند که در هنگام کار دست انسان را در مقابل خطرات متنوع حفاظت می نماید .
موارد ی که درمورد دستکش های حفاظتی حائز اهمیت است :
- دستکش های ایمنی باید طوری انتخاب شوند که ناحیه دست را از خطرات احتمالی ناشی از کار محافظت کرده و در عین حال هیچ گونه ناراحتی و محدودیت برای دست ایجاد نکند .اشخاصی که با برق سر کار دارند باید از انواع دستکش های عایق که درجه عایق الکتریسیته بودن آنها مناسب با ولتاژ مورد نظر باشد استفاده نمایند .
- برای بالا رفتن از تیر سیمانی و چوبی میبایستی از دستکش های کف چرمی با پشت برزنتی استفاده نمود.
- برای تیرهای فولادی و دکل های فلزی انواع آجدار پیشنهاد می شود که از لیز خوردن دست جلوگیری به عمل آورد .
- هنگام استفاده از دستکش های حفاظتی عایق برق برای کار بر روی خطوط برق دار مانند نصب انشعابات مشترکین برق ( کنتور ) و یا تعویض لامپ و سر پیچ معابر قبل از استفاده دستکش از طریق باد کردن آن از سوراخ نبودن دستکش اطمینان حاصل نمایید .با توجه به میزان استفاده از دستکش های عایق هر چند وقت یکبار تست الکتریکی ضروری است .
- در تماس آب یا بعد از شستشوی دستکش های عایق حتما آنرا خشک نموده و با پودر های ضد رطوبت آغشته نمایید تا از فاسد شدن آن جلوگیری شود .
- در حین کار در نزدیکی سیم های برق دار و محوطه های خطر لب هیچ عنوان نباید دستکش های عایق را از دست خارج نمود .دستکش های عایق را بعد از اتمام کار تمیز نموده و در کیف مخصوص دور از نور نگهداری نمایید.
رکاب های سیم بانی در شبکه های برق کارکنان اجرایی برای صعود و نزول از تیرها از رکاب ها به عنوان ابزار انفرادی استفاده مینمایند .
رکاب های تیر سیمانی :
این قبیل رکاب ها به دلیل سنگین بودن مشکلات حمل نقل و جابجایی از طرف کاربران مورد استقبال چندانی قرار نمیگیرد چون پله های در فواصل معین اینگونه تیرها نیز به کاهش کاربر این رکاب ها افزوده است .ساختمان رکاب های تیر سیمانی به طریقی است که در قسمت تیغه ای که به تیر مماس میشود زبانه ای به صورت کشایی وجود دارد که هر چقدر تیر باریکتر میشود فنر زبانه را کم و زیاد مینماید که وجود همین متعلقات باعث سنگینی آن گردیده است .رکاب های تیر چوبی داسی :رکاب های تیر چوبی داسی که به آن رکاب فرانسوی گفته میشود برای صعود و نزول در تیرهای چوبی اشباع شده استفاده میشود بیشترین مصرف در صنعت را دارد.
مواردی که باید در استفاده از رکاب های تیر چوبی داسی رعایت نمود :
خارهای رکاب سالم باشد سالم بودن و ترک موی نداشتن خارهای انتهای رکاب تغییر شکل نداند بخش قوسی آنرکاب های نیزه ای:این رکاب ها دارای نوک تیزی است که به تسمه ای فولادی متصل و تسمه فوق بوسیله بندهای چرمی به ساق پا متصل میشود.قطر نوک نیزه آن هیچگاه نباید از حد استاندارد کمتر شود در غیر اینصورت از ضریب اطمینان آن کاسته خواهد شد. به هنگام بالا رفتن با استفاده از این رکاب های بایستی دقت شود که نیزه آن کاملا در تیر فرو رفته باشد.
فاز متر فشار ضعیف :
فاز متر فشار ضعیف وسیله ای است انفرادی که در صنعت برق برای مشخص نمودن برقدار بودن وسایل برقی و سیمهای حامل جریان است .
اجزای داخلی فازمتر :
1 – لامپ کوچک تخلیه 2 – مقاومت سری شده با لامپ 3 – فنر متصل کننده 4 – قسمت پیچ گوشتی روکش داربا اتصال فاز متر به قسمت برق دار لامپ درون آن روشن میشود که دلیل این امر این است که جریان برق از طریق نوک فاز متر به مقاومت میرسد، مقاومت موجود ، جریان برق را تا حدی میرساند که وقتی از بدن انسان عبور کرده و با رسیدن به زمین باعث بسته شدن مدار میشود . هر چه مقاومت بدن فرد کمتر باشد نور لامپ بیشتر خواهد شد .
یکی از اعمال نا ایمنی که بطور معمول در میان کاربران برق دیده میشود این است که از فاز متر به عنوان پیچ گوشتی استفاده میشود و این علاوه بر اینکه به فاز متر آسیب میرساند که باعث برق گرفتگی برای فرد خواهد شد.
ولت چك يا فازمتر دوبل فشار ضعيف
جهت اندازه گيري ولتاژ بين دو فاز و نول و آزمايش شبكه از اين وسيله استفاده مي شود. فازمتر دوبل فشارضعيف به دو صورت عقربه اي و نوري ( لامپي ) است كه ولتاژهاي 50 تا 380 ولت را نشان مي دهد. بايد از وارد آمدن ضربه به آن يا انداختن آن به زمين جلوگيري كرد.
تست فازمتر قبل از قطع برق مي تواند از حوادث ناخواسته ناشي از عملكرد نادرست آن پيشگيري كند.
عینک های حفاظتی :
بدون شک حساس ترین عضو بدن انسان چشم اوست بنابراین حفاظت از این عضو حیاتی از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است . عینک های ایمنی با توجه به خطرات موجود در محیط کار در انواع و اشکال مختلف ساخته میشود
انبر دست :انبر دست یکی از وسایل پر کاربرد و ضروری برای برق کاران میباشد که رعایت نکات زیر در استفاده از آن ضروری است :
- برق کار باید دقت نماید عایق انبر دست استاندارد و از نوع مرغوب باشد .تحت هیچ شرایطی از انبر دست به جای آچار یا چکش استفاده نشود . پرتاب نمودن انبر دست از ارتفاع عمل نا ایمن و حادثه ساز محسوب میشود زیرا علاوه بر امکان صدمه رسانی به همکاران احتمال آسیب دیدن خود وسیله و آسیب عایق دسته های آن و افزایش احتمال برق گرفتگی در هنگام کار وجود دارد . از طرف دیگر در اثر ضربات وارده حالت باز و بسته شدن آن تغییر نموده و این امر باعث خراب شدن انبر دست میشود .
فیوز کش : فیوز کش وسیله ای است که برای تعویض فیوزهای کتابی یا کارتی که در داخل تابلو های توزیع وجود دارند استفاده میشوند .تعویض این نوع فیوزها بوسیله انبر دست یا هر گونه وسیله دیگر بسیار خطرناک بوده و همین عمل نا ایمن بکرات در واحدهای عملیاتی و اتفاقات منجر به حوادثی نظیر سوختن سر و دست و صورت کارکنان میشود.در مورد استفاده از انبر دست به جای فیوز کش بدلیل اینکه فرد معمولا زمانیکه یک سو ی فیوز را در کشو پایه فیوز قرار میدهد چشک را بسته و صورت را برمیگرداند ، همین عامل باعث میشود مسیر فیوز عوض شده و به فاز جانبی اصابت نماید در نتیجه دو فاز بهم متصل شده و همزمان با این عمل شعله حاصل قوس الکتریکی دست و صورت فرد را خواهد سوزانید .
تفنگ پرتاب سیم ارت: تفنگ پرتاب سیم ارت وسیله ای که برای آزمایش خطوط 6kv ، 11kv و 20kv بکار میرود.هر گاه بخواهند در شبکه متوسط را بمنظور اطمینان از بی برق بودن آن آزمایش نمایند از این وسیله استفاده میشود .این دستگاه تشکیل شده از یک بخش پرتاب گر که داخل آن یک فنر قوی وجود دارد که با فشار دادن ماشه فنر آزاد میشود . خرج یا فشنگ وسیله که عبارت است از یک میله سبک بطول 60 cm که یک رشته سیم نازک بطول حدود 20m به آن متصل میگردد . با فشار دادن ماشه ، میله رها شده و سیم را که یک انتهای آن قبلا به زمین متصل شده با خود بطرف شبکه پرتاب میکند . در نتیجه این اقدام هر سه فاز شبکه به زمین متصل میشود و اگر شبکه برقدار باشد سیم فوق فورا پاره و ذوب و با صدای شدید اتصالی را نشان میدهد و اگر اتفاق یاد شده رخ ندهد معلوم میشود که خط بدون برق میباشد.مواردی که بایستی در رابطه با تفنگ پرتاب سیم ارت رعایت کرد : حفاظت و نکهداری از آن به عهده سر اکیپ یا استاد کار میباشد . هیچگاه نباید ماشه تفنگ فوق را در حالت خالی چکانید . هر یک یا دو ماه یکبار چند قطر روغن به منظور نرم نگه داشتن فنر در تفنگ ریخته شود تا حالت خشک و شکنندگی پیدا ننماید . هنگام پرتاب سیم میبایستی مواظب بود تا سیم پای کسی پیچیده نشود. قبل از پرتاب یک سر سیم به زمین ارت موثر گردد و با ریختن مقداری آب در اطراف میله مقاومت زمین را کم کرد. هیچگاه نباید سر تفنگ را که مجهز به میله پرتاب میباشد به سمت شخص یا اشخاص دیگر گرفت . پیچ انتهای تفنگ بیشتر از 4 انگشت بسته یا باز نشود . پس از انجام کار سیم پرتاب بطور منظم و بدون گره خوردگی بدور قرقره خود پیچیده و تمیز شود. میله ارت و میله پرتاب همراه با چکش را بعد از هر بار استفاده تمیز شده و در جعبه مخصوص و یا کسیه های برزنتی کارخانه سازنده تحویل داده شود .دستگاه اتصال زمین موقت برای خطوط فشار ضعیف ، متوسط و قویدستگاه ارت موقت وسیله ای است حفاظتی که با اصطلاح برای قفل کردن یا بستن خطوط بکار میرود .هدف از این کار این است که در مواقع برق دار شدن ناگهانی شبکه که ممکن است در اثر عوامل مختلف پیش آید افراد یکه روی شبکه کار میکنند از خطر برق گرفتگی مصون باشند.
عواملی که ممکن است خط در حال تعمیر را بطور ناگهانی برق دار نماید :
رعد و برق که بصورت بروز چندین میلیون ولت برق را وارد شبکه در حال تعمیر مینماید. مانور های اشتباهی توسط گروههای عملیات و اتفاقات. القا برق از شبکه های رو گذر شبکه . پاره شدن اتفاقی سیمهای عبوری از بالای شبکه تحت تعمیر . روشن نمودن موتور ژنراتور توسط مشترکین ، کارخانجات یا بیمارستانها و غیره که ممکن است بطور اشتباه کلید برگشت برق شبکه را قطع ننمایند .در صورتیکه شبکه تحت تعمیر از دو نقطه ورودی و خروجی شبکه بوسیله دستگاه اتصال زمین موقت ارت شود کلیه عوامل بالا در صورت بروز ، خنثی خواهد شد و خطر برق گرفتگی افراد مشغول به کار را تهدید نخواهد کرد . برای کلیه اکیپها اعم از فشار ضعیف ، متوسط و قوی کاربرد اجباری داشته و استفاده از آن امری اجتناب ناپذیر و ضروری است .
رعایت موارد زیر در استفاده دستگاه اتصال زمین موقت الزامی است :
بایستی دقت نمود که دستگاه اتصال زمین موقت حتما بعد از آزمایش خط مورد نظر و پرتاب سیم تفنگ مورد استفاده قرار گیرد . قبل از بستن گیره ها به فاز ، انتهای سیم های رابط به زمین متصل گردد . محل نصب دستگاه در جلو دید مجری بوده و خط از دو طرف زمین شود . تا پایان کار دستگاه در محل کار نصب شده باقی بماند . مراقبت و نگهداری از دستگاه و همچنین نظارت بر جمع آوری و تمیز کاری آن بعهده سر اکیپ میباشد.
دستورالعمل استفاده از دستگاه ارت موقت :
گروههای اجرایی یا تعمیراتی موظفند پس از آزمایش خطوط و کسب اطمینان از بی برق بودن مدار آن را بشرح زیر ارت موقت نمایند .میله ارت را یک فاصله قبل از محل کار و در مرطوبترین نقطه ممکن از زمین مجاور پایه کوبیده شده و سپس کلمپ اتصال زمین را به آن متصل میشود .کارگر پس از بالا رفتن از پایه و استقرار در زیر شبکه به کمک طناب دستگاه را به بالا میکشد و پس از بازرسی ازگیره ها و تعیین فاصله ، توسط پرچ عایق ، گیره قرمز رنگ را به خط وسطی و سپس فازهای دیگر متصل مینماید .برای جمع آوری دستگاه ابتدا گیره های کناری توسط پرچ عایق از خط جدا و سپس با کنترل نمودن وزن کابل ، گیره وسطی از خط آزاد شده و در پایان کلمپ از میله زمین جدا گردد .
فاز مترهای فشار متوسط و قوی :
فازمترهای فشار متوسط و قوی همانند فازمتر فشار ضعیف عمل میکنند . با استفاده از این نوع فازمترها میتوان خطوط با ولتاژ های 6kv ، 11kv، 20kv ، 63kv ، 230kv و 400 kv را آزمایش کرد .
انواع فاز مترهای فشار متوسط و قوی فاز مترهای مدرج : این فازمترها درجه بندی شده و از آنها با توجه به انواع مختلف برای اندازه گیری ولتاژ های مختلف استفاده میشود .
این فاز متر از سه قسمت دارند :
1 – شاخک که برای نزدیک نمودن آن به مدار تعبیه گردیده است .2 – چراغ که در صورت برقدار بودن خط روشن میشود .3 – دسته تلسکوپی مدرج که از عایق آزمایش شده ساخته شده و محل قرار گرفتن دست در انتهای فازمتر میباشد
رعایت موارد زیر در استفاده دستگاه الزامی است :
بدلیل ظرافت خاص وسیله در هنگام حمل و نقل و استفاده از آن نهایت دقت به عمل آید تا ضربه ای به آن وارد نشود چون امکان شکستن یا معیوب شدن چراغ وسیله که بشیار حساس نیز میباشد . وجود خواهد داشت .قبل از استفاده از دستگاه آزمایش بمنظور کسب اطمینان ازسالم بودن آن ضروری است .
فازمتر دوبل فشار متوسط :
فازمتر دوبل فشار متوسط یکی دیگر از وسایل ایمنی گروهی میباشد که بیشتر بخاطر رینگ ( موازی ) یا همرنگ نمودن خطوط بکار میرود . دو فاز متر که توسط کابلی بهم مرتبط بوده که در هنگام کار هر کدام از فازمتر ها در یک دست قرار میگیرند .البته بایستی توجه داشت که کابل رابط کاملا از بدن فاصله داشته باشد.با نزدیک شدن شاخک ها به فاز غیر همنام باشند لامپها که در وسط فازمتر تعبیه شده روشن نمیشود که مشخص می کند صرفا فاز کناری مدار اول با فاز وسطی مدار دوم همنام است و بهمین طریق میتوان هر سه فاز دو مدار را مشخص نمود .
دستکش های عایق برق فشار متوسط : دستکشهای عایق برق فشار متوسطاز جمله لوازم ایمنی است که از اهمیت خاصی برخودارند . این نوع دستکشها عایق معمولا تا 24kv تست و آزمایش شده و مشخصه یاد شده بر روی آنها قید گردیده است .

موارد استفاده دستکشهای عایق برق فشار متوسط :
در موقع قطع و وصل کلیدهای فشار متوسط و قوی ، در هنگام قطع و وصل کات اوت فیوز ترانسفورماتورها ، در هنگام بستن دستگاه اتصال زمین موقت
چوب استیک یا پرش :
وسیله اي است عایق ، که برای قطع و وصل کات اوت فیوزها و سكسیونرهای بدون دسته و موارد مشابه مورد استفاده قرار میگیرد .جنس آن از فایبر گلاس و موارد مشابه دیگری که ازسبکی و درجه عایقی خوبی برخوردار باشند است هنگام استفاده از این وسیله میبایستی طول آن متناسب با ولتاژ موجود باشد.همچنین خشک کردن کامل آن در مواقعی که هوا بارانی . مرطوب میباشد ضروری است .بعد از هر بار استفاده برای جلوگیری از آسیب دیدگی احتمالی فیزیکی و همچنین تمیز نگهداشتن آن باید در جلد مخصوص خود قرار گیرد .از زدگی یا بر آمدگی درسطح این وسیله باید جلوگیري کرد زیرا ممکن است به حوادث ناگواری بیانجامد چون نفوذ الکترونهای نشتی برق از آن نقطه باعث سوزندان و نشت جریان به بدن استفاده کننده میگردد .

Tuesday, June 17, 2008

PCB يا پلی کلرید بی فنیل چيست ؟

نکته ها
پلی کلرید بی فنیل مخلوطی از مواد شیمیایی منحصر بفردی است که بمدت خیلی زیاد در ایالات متحده تولید نشد، اما هنوز در محیط زیست وجود دارد ، تاثیراتی که PCB برسلامتی دارد شامل جوشهای پوستی در بزرگسالان ، تغییرات رفتاری در سیستم عصبی و ایمنی بچه ها همانطور که باعث ایجاد سرطان در حیوانات می شود.

پلی کلرید بی فنیل چیست؟
ترکیبات PCB بوسیله اتصال اتم های کلرین به مولکول بی فنیل بوجود می آیند .
209 ترکیب PCB ممکن است وجود داشته باشد . منابع طبیعی شناخته شده ای ازPCB وجود ندارد. PCB به شکل مایع ، جامدوشفاف وزرد رنگ هستند . تعدادی ازPCB با قرار گرفتن در معرض هوا تبخیر می شوند . PCB از طریق بویایی یا چشایی تشخیص داده نمی شوند. PCB در ایالات متحده با نام تجارتی آرکلر شناخته شده اند .
PCB ها بعنوان خنک کننده وروان ساز در ترانسفورماتور – خازنها ودیگر تجهیزات الکتریکی استفاده می شوند زیرا آنها به آسانی نمیسوزند و عایق کننده های خوبی هستند .
تولید PCB در سال 1997 در ایالات متحده متوقف شد ، مدارک نشان می دهد آنها در محیط باقی مانده وتاثیرات مضری برسلامتی دارند. فرآورده های ساخته شده قبل از سال 1997 که ممکن حاوی PCB باشند ، شامل لامپهای فلورسنت قدیمی وتجهیزات الکتریکی محتوی PCB ، خازنها ، میکروسکوپ ها وروغنهای هیدرولیکی می باشند.

چه اتفاقی می افتد هنگامی که PCB وارد محیط زیست می شود؟
PCB در طول مراحل تولید ، استفاده ، مصرف ، وارد هوا ، آب، خاک می شود.نشت وتراوش PCB بصورت تصادفی هنگام حمل ونقل و بیرون ریختن یا نشتی از فرآورده های محتوی PCB.

PCB در صورت نگهداری غیر قانونی یا مصرف نامناسب در صنعت در محیط زیست پراکنده می شود.
PCB در محیط بزودی تجزیه نمی شود بنابراین ممکن است برای مدت طولانی باقی بماند.
PCB در هوا پراکنده شده ودر مناطق دوردست ته نشین می شود.
PCB مقدار کمی در آب تجزیه می شود اما بیشترین چسبندگی به طرف موجودات ذره بینی وته رسوبات است. PCB بوسیله موجودات ذره بینی کوچک وماهیها در آب ، همچنین جانورانی که از آب بعنوان غذا استفاده می کنند نیزگرفته میشود.PCB در بدن ماهی وپستانداران دریایی انباشته می شود.

چگونه ممکن است در معرض PCB قرار بگیریم ؟
استفاده از لوازم روشنایی فلورسنت ودستگاههای الکتریکی واسبابی از قبیل دستگاههای تلویزیون ویخچال که 30 سال قبل شناخته شده اند . این اقلام ممکن است مقدار کمی بخاراتPCB ضمن گرم شدن در هوا منتشر کنند.
راههای سرایت به بدن پوست ، غذا ( اصلی ترین منابع ورود PCB ماهی ، گوشت وتولیدات لبنیاتی است) . تنفس هوای نزدیک مکانهای آلوده به PCB ونوشیدن آبهایی که PCB داخل آنها نفوذ کرده است. در طول تعمیرات ونگهداری، حمل ونقل PCB ،حادثه ، بیرون ریختن یا نشت از ترانسفورماتور ، لامپهای فلورسنت وسایر تجهیزات الکتریکی فرسوده وموادی که در آنها PCB بکار رفته شود.

چگونه PCB می تواند بر سلامتی اثر گذارد ؟
بطور عادی بیشترین تاثیرات مشاهده شده در مردمی که در معرض مقادیر زیادی ازPCB قرار میگیرند جوشها وآکنه های پوستی است.
مطالعات در کارگرانی که در معرض PCB قرار دارند تغییراتی است که در خون وادرار مشاهده می شود وممکن است نشان دهنده آسیب به کبد باشد. قرار گرفتن در معرض PCB در مکانهای عمومی بر روی پوست وکبد بطور احتمالی تاثیر ندارد.
بیشترین تاثیرات PCB برسلامتی در بچه هایی است که مادران آنها بیشتر در معرض PCB قرار دارند. حیواناتی که مقادیر زیادی از غذاهای محتوی PCB را می خورند در دوره های کوتاه مدت به کبدشان آسیب میرسد وتعدادی می میرند . حیواناتی که مقادیر کمتری PCB طی چندین هفته یا ماه می خورند در معرض انواع گوناگونی از خطرات شامل کم خونی ، آکنه های پوستی ، سرطان کبد ، سرطان معده وصدمه به غده تیروئید قرار میگیرند.
اثرات دیگر PCB در حیوانات شامل تغییر در سیستم ایمنی ، دگرگونی رفتاری وآسیب به تولید مثل می باشد.
نقایص تولید مثل هنوز شناخته نشده است . در سطوح بالا ممکن است برروی کلیه ها اثر گذارد.

تاثیرات PCB بر روی بچه ها چگونه است ؟
بچه های زنانی که بطور نسبی در معرض سطوح بالای PCB در محیط کار قرار داشتند یا مقادیر زیاد ماهی آلوده به PCB مصرف میکنند وزنشان کمتر از بچه های زنانی است که در معرض این مواد قرار نداشتند.همچنین در آزمایشاتی که از رفتار بچه ها بعمل آمد واکنشهای غیر ارادی مشاهده شد.
برخی از این رفتارها عبارتند از مشکلاتی در مهارتهای حرکتی وکاهش در حافظه کوتاه مدت که چندین سال طول میکشد.
مطالعا ت دیگراشاره دارد به اینکه سیستم ایمنی تحت تاثیر واقع می شود در بچه هایی که متولد می شوند وپرستاری می شوند از مادرانی که در معرض سطوح بالای PCB قرار گرفته اند.
گزارشاتی مبنی بر نقایص مادرزادی که بسبب قرار گرفتن در معرض PCBحادث شده است یا اثراتی که PCB برسلامتی بزرگسالان دارد وجود ندارد.بیشترین روش احتمالی که بچه ها در معرض PCB قرار می گیرند استفاده از شیر مادر است.

چگونه PCB باعث سرطان احتمالی می شود؟
مطالعات اندک بر روی کارگران نشان می دهد که PCB به انواع معینی از سرطان در انسانها مثل سرطان جگر وکیسه صفرا منتهی می شود . موشهایی که غذاهای حاوی مقادیر بالای PCB بمدت 2 سال خوردند در معرض سرطان جگر قرار گرفتند.
دپارتمان سلامت وسرویسهای انسانی ( DHHS ) به نتیجه رسیده اند که PCB ممکن بطور معقول ومستدل سرطان را پیش بینی کند ، EPA وآژانس بین المللی برای پژوهش روی سرطان تعیین کرده اند که PCB بطور احتمالی باعث ایجاد سرطان در انسان می شود.

چگونه می توان خطر قرار گرفتن در معرض PCB را در افراد کاهش داد؟
شما وبچه های شما ممکن است با خوردن ماهی یا گرفتن پرنده از مکانهای آلوده در معرضPCB قرار گیرید.مطمئنا کشورهایی چون قبائل بومی آمریکا ومناطق US ، بمنظور هشدار به مردم نسبت به خوردن ماهی وپرندگان آلوده به PCB راهنمایانی فرستاده اند . شما می توانید با مشاوره تعداد افرادی راکه در معرض خطر PCB قرار دارند کاهش دهید.
بچه ها نباید با اسباب بازی های قدیمی ، تجهیزات الکتریکی یا ترانسفورماتورها بازی کنندچون اغلب ممکن است حاوی PCB باشند.بچه ها را باید از بازی کردن در محلهای خطرناک و مناطقی که ترانسفورماتور وجود دارد برحذر داشت . بچه ها را همچنین باید از خوردن خاک و گذاشتن دستهای چرکین ، اسباب بازی ها یا سایر اشیاء کثیف در دهانشان برحذر داشت وباید دستهایشان را زود به زود شست.
اگر شما در محیط کارتان در معرضPCB قرار بگیرید ممکن است بوسیله لباسها، بدن ، وابزارکارتان آنرا به محیط خانه منتقل کنید. اگر این مورد هست شما باید دوش گرفته، و لباسهایتان را تعویض کنید قبل از اینکه محیط کارتان را ترک کنید ولباس کارتان بایستی بصورت جداگانه از لباسهای دیگر نگهداری شود و بطور جداگانه شسته شود.

آیا آزمون پزشکی وجود دارد که نشان دهد چه اندازه در معرض PCB قرار گرفته اید؟
آزمون هایی وجود دارد که سطوحی از PCB را درخون ، چربی بدن ، شیر پستان اندازه گیری میکند.
اما اینها بطور عادی رفتار نمیکند.
اکثر مردم عادی بطور معمول سطوح پائینی از PCB در خونشان دارند ، زیرا تقریبا هر شخصی در معرضPCB در محیط پیرامون خود قرار میگیرد.
اگر مقادیرPCB در آزمایشات بالا رود، نمایانگر آن است که در گذشته در معرض مقادیر بالای PCB قرار داشته اید اما نمی توانید تصمیم بگیرید چه موقع وچگونه شما در معرض PCB بوده اید، یا چه اندازه بر سلامتی شما تاثیر گذاشته است؟

آیا دولت فدرال برای حمایت از سلامت انسان پیشنهادی ارائه داده است؟
EPA حدود 0005/0 میلی گرم از PCB در هر لیتر آب نوشیدنی را تعیین کرده است.
تخلیه، ریزش ، رها شدن تصادفی به اندازه یک پوند PCBیابیشتراز آن درمحیط زیست باید توسط EPA گزارش شود. وزارتخانه های دارویی وغذایی FDA) ) تعیین کرده اند که کودکان به غذاهایی شامل تخم مرغ ، شیر و دیگر فرآورده های لبنیاتی ، ماهی ،حلزون صدف دار، مرغ و خروس وگوشت قرمز حاوی مقدار کمتری PCB 0.2-3 در هرمیلیون قسمت از غذا نیاز دارند.
بیشتر کشورهامراکزی دایر کرده اند که ماهی وپرنده های آلوده به PCB را زوال ونابود میکند.
منبع : بهداشت حرفه اي ساوه
تهیه و تنظیم : شیرین لطفی

دستورالعمل‎های ایمنی کار با تجهیزات حاوی PCB


با تشكر از آقاي مهندس خسرو امامي كه دستورالعمل زير را براي اطلاع دوستان ارسال نمودند

الف – نکات عمومی:

1- نصب علائم خطر آلودگی PCB بر روی تجهیزات حاوی PCB نظیر ترانسفورماتورها و خازن‎ها (چه در مدار باشند یا نه) و نیز بر روی بشکه‎های حاوی آسکارل.
2- آب‎بندی کامل سیستم (Seal) جهت پیشگیری از نشت آسکارل.
3- جلوگیری از نفوذ آسکارل به آبهای سطحی و فاضلابروها از طریق نشت آن به محیط با استفاده از مواد جاذب نظیر خاک و خاک اره.
4- پیشگیری از تماس آن با دست – چشم و سایر اعضاء بدن.
5- استفاده از دستکش یکبار مصرف پلاستیکی.
6- اگر چنانچه آسکارل با پوست تماس پیدا کند فوراً بایستی با آب و صابون شستشو داده و لباسهای آغشته به آسکارل تعویض گردد.
7- در صورت تماس با چشم فوراً با آب روان شستشو داده و سپس به مراکز چشم ‎پزشکی مراجعه گردد.

ب- دستورالعمل نگهداری و انبار تجهیزات و ظروف حاوی PCB:

جهت محافظت آسکارل از رطوبت و سایر عوامل محیطی و کاری نظیر ضربه و آتش‎سوزی، تجهیزات و ظروف حاوی آسکارل می‎بایست در محیط‎های سرپوشیده و امن (انبار ویژه) نگهداری گردند. انبارهای ویژه می‎بایست برای نیروگاهها براساس تعداد بشکه‎ها و تجهیزات حاوی آسکارل و شرایط اقلیمی نیروگاهها بررسی و طراحی و اجرا گردد. ولی چنانچه بطور موقت مجبور به نگهداری بشکه‎های آسکارل در محوطه روباز باشیم نکات ذیل در نگهداری آنها می‎بایست مورد توجه قرار گیرد.
1- بشکه‎ها بصورت افقی و روی یک سکو قرار داده شود.
2- جهت جلوگیری از غلطیدن بشکه‎ها از مهار استفاده گردد.
3- پیچ درب بشکه‎ها در بالاترین نقطه قرار گیرد.
4- پیچ درب بشکه ‎ها از نظر نشتی کنترل گردد.
5- روی بشکه‎ها با پوشش پلاستیکی یا محافظ دیگر پوشانده شود بطوریکه جریان هوا بتواند بین بشکه‎ها برقرار گردد.
6- بشکه ‎های خالی آلوده نیز بایستی آببندی شده و تحت شرایط فوق انبار گردد.

ج – دستورالعمل جابجائی ظروف و تجهیزات حاوی آسکارل:

1- در هنگام جابجائی ظروف حاوی آسکارل و نیز مواد آلوده به PCB نظیر لباسها، کهنه ‎های تنظیف، مواد جاذب، خاک، خاک اره می‎بایست از دستکش‎های لاستیکی استفاده گردد.
2- جهت جلوگیری از نشتی روی زمین از صفحه پلاستیکی زیر کار استفاده گردد.
3- در هنگام جابجائی مایع آسکارل بایستی از عینک ‎های محافظ و دستکش‎های ایمنی و پیش‎بند لاستیکی استفاده نمود.
4- در هنگام کار یا ورود به محل ایکه بخار آسکارل وجود دارد اولاً از ماسک تنفسی ضد گاز محافظ شیمیائی مجهز به عینك استفاده گردد. ثانیاً بهتر است در صورت امکان هوای محوطه نیز توسط پنکه یا هواکش تهویه گردد.
5- از هیچ نوع واشر و یا شیلنگ پلاستیکی در محیطی که آسکارل موجود است استفاده نشود ترجیحاً شیلنگ فلزی قابل انعطاف و واشر (Viton).
6- بهنگامی که درصد رطوبت بیش از 65 درصد باشد نبایستی آسکارل را در ترانسفورماتور و نیز ظروف جابجا کرد.
7- ظروف فلزی بکار رفته جهت انتقال آسکارل می‎بایستی زمین (Ground) باشند و بخاطر قابلیت انتقال حرارتی کم و الکتریسیته ساکن زیاد آسکارل بهنگام انتقال آن از وسائل تصفیه فیزیکی بمدت یکساعت و بهنگام انتقال از سایر وسائل حداقل بمدت 10 دقیقه نبایستی بدنه ظروف حاوی آسکارل بدون زمین (Ground)
باقی بمانند.
8- هیچگاه آسکارل نباید درون ظروفی که حاوی مخلوط گازهای منفجر شونده هستند منتقل شود.
9- مخلوط کردن روغن معدنی به آسکارل بیشتر از 2% غیرمجاز و سبب پائین آمدن نقطه اشتعال می‎گردد.
10- کلیه آسکارلهای ریخته شده و مواد آلوده به آن جمع‎آوری و در بشکه‎ها یا ظروف دربسته ترجیحاً آلومینیومی در محل مشخص (انبار ویژه) نگهداری شود.

د- دستورالعمل رفع نشتی و چکه کردن:

1- نشتی یا چکه در بوشینگ‎ها، شیرهای تخلیه یا محل جوش بدنه تانک یا رادیاتور غالباً امکان‎پذیر بوده که بایستی در اسرع وقت با رعایت دستورالعمل‎های ایمنی ذکر شده رفع گردد. ولی تا زمان مرمت باید ظرفی در زیر محل نشتی قرار داده شود و محل نشتی نیز توسط ماده حلال (تری کلروبنزن یا نفت سفید) شسته و با خاک اره تمیز گردد.
2- در مورد بشکه‎های حاوی آسکارل نیز در صورت نشتی می‎بایست جلو نشتی گرفته شده و یا محتوای آن به بشکه سالم با رعایت موازین ایمنی منتقل گردد .
3- جهت جلوگیری از نفوذ آسکارل به محیط زیست و آبهای سطحی محل آلودگی را با خاک یا خاک اره تمیز کرده و خاک اره‎ها و سایر مواد آلوده به PCB می‎بایست در ظروف در بسته در (انبار ویژه) جهت انهدام یا دفع نهائی در محل‎های* مناسب نگهداری گردند.

دستورالعمل پیشگیری از آلودگی روغن‎های معدنی به آسکارل:

1- در نمونه گیری و تست‎های روغن آسکارل ابزار وسائل زیر می‎بایست مورد استفاده قرار گیرد:
1-1- دستکش‎های ساقه بلند لاستیکی
2-1- نمونه ‎گیری مخصوص
3-1- شیشه‎های دهان گشاد 16 اونسی درب‎دار Drum Chiefs
4-1- عینک دودی یا رنگی محافظ چشم مقاوم در مقابل نفوذ ترشحات مضر .
5-1- کلیه ابزار و وسائل مصرفی بغیر از نمونه‎برداری آسکارل در کارهای دیگر نبایستی مصرف گردند.
2- دستگاه فیلتر روغن آسکارل نبایستی برای فیلتراسیون روغن‎های معدنی دیگر مورد استفاده قرار گیرد.
3- نمونه آسکارل پس از آزمایش می‎بایست به ظرف دربسته برگردانده و پس از علامت‎گذاری در انبار ویژه آسکارل نگهداری شوند.

Monday, June 16, 2008

ترانسفورماتور TRANSFORMATOR

اهمیت ترانسفورماتورها در صنعت برق و شبکه‌هاي صنعتی، برکسی پوشیده نیست. امروزه یکی از ملزومات اساسی در انتقال و توزیع الکتریکی در جهان ترانسفورماتورها، می‌باشند.ترانسفورماتورها در اندازه‌ها و توان‌های مختلفی جهت تغییر سطح ولتاژ الکتریکی به‌منظور کاهش تلفات ولتاژ در فرآیند انتقال و توزیع انرژی الکتریکی به‌کار می‌روند.در صنعت سیمان، به‌عنوان یکی از مصرف کننده‌های بزرگ برق و استفاده از سطوح ولتاژ مختلف در آن، استفاده از ترانسفور ماتورها یکی از ارکان اجتناب‌ناپذیر می‌باشد.در این مقاله به اختصار ترانسفورماتورها، ساختمان آنها، تعمیرات و نگهداری آنها مورد بررسی قرار گرفته است.

● ساختمان ترانسفور ماتور

ترانسفورماتورها را با توجه به کاربرد و خصوصیات آنها می‌توان به سه دسته کوچک، متوسط و بزرگ دسته‌بندی کرد. ساختمان ترانسفورماتورهای بزرگ و متوسط به‌دلیل مسائل فاظتی و عایق‌بندی و امکانات موجود، نسبت به انواع کوچک آن پیچیده‌تر است. اجزاء تشکیل دهنده یک ترانسفورماتور به شرح زیر است:
1-
مقره فشار قوي
2 -
مقره فشار ضعيف
3 - ترمو متر
4 - رله بوخهلتس
5 -
درجه روغن نما
6 - رطوبت گیر
7 - درپوش منبع انبساطی
8 - واشر گرد لاستیکی زیر درب مخزن
9 -
کلید تنظیم ولتاژ
10 - شیر تخلیه روغن
11 - چرخ
• روغن ترانسفور ماتور

روغن‌های ترانسفور ماتور عمدتاً ترکیبات پیچیده‌ای از هیدروکربن‌های مشتق از نفت خام می‌باشند و به جهت دارا بودن خواص مورد نیاز، این نوع روغن‌ها جهت ترانسفورماتورها مناسب‌تر تشخیص داده شده‌اند.خواص مورد نیاز برای روغن‌های ترانسفور ماتور به‌طور خلاصه عبارتند از:
▪ عایق کاری الکتریکی

▪ انتقال حرارت

▪ قابلیت خاموش کردن قوس‌الکتریکی

▪ پایداری شیمیائی

▪ سیل کردن ترانسفورماتور

▪ جلوگیری از خوردگی

▪ در مورد سفارش خرید روغن برای ترانسفورماتورها دو مورد مهم را مدنظر قرار می‌دهیم.

▪ انتخاب نوع روغن ترانسفورماتور

نوع روغن و کیفیت آن، براساس طراحی ترانسفورماتورها می‌باشد. به‌عنوان مثال در یکی از بررسی‌ها نوعی چسب که در داخل ترانسفورماتور به‌کار برده شده بود توسط روغن ترانس حل گردید و باعث شد که ذرات چسب داخل روغن پراکنده شود و منجر به کاهش دی‌الکتریک روغن گردد. مورد دیگری که مورد آزمایش قرار گرفت، این بود که کاتالیزور مس و آهن باعث از بین بردن روغن تشخیص داده شده است. بنابراین نوع ترانسفورماتور و مواد به کار رفته در آن درتعیین نوع و کیفیت روغن آن تأثیر زیادی دارد.

● آلودگی روغن ترانفسورماتورها:

به‌طور کلی دو نوع آلودگی اصلی در روغن ترانسفور ماتورها عبارتند از:

۱) مواد معلق در روغن

۲) آب

۳) اکسیداسیون روغن پس از شناسائی مؤلفه‌های روغن با آزمایش‌های مختلف، تصمیم به تصفیه یا تعویض روغن اتخاذ می‌گردد.به‌طور کلی ۳ نوع آزمایش کلی بر روی روغن ترانسفورماتور انجام می‌گیرد که عبارتند از:۱) آزمون‌های فیزیکی

۲) آزمون‌های شیمیائی

۳) آزمون‌های قسمت‌های الکتریکی برخی از آزمایش‌هائی که باید روی روغن ترانسفورماتورها، انجام گیرد در زیر آمده است.

۱) تست اسیدیته

۲) تست گازهای حل شده در روغن

۳) تست کشش سطحی

۴) تست بی‌فنیل پلی کلرید (pcb)

● تست ولتاژ شکست:

روغن ترانسفورماتورها معمولاً باید دارای ضریب شکست بیشتر از ۵۰ کیلو ولت باشند، که با انجام آزمایش ولتاژ شکست، نسبت به اندازه‌گیری آن اقدام می‌گردد. اگر این شاخص تا حد مشخصی کمتر از ۵۰ کیلو ولت باشد می‌توان با تصفیه روغن موجود آن را اصلاح کرد، در غیر این صورت باید نسبت به تعویض روغن اقدام نمود.

● آنالیز گاز کروماتورگرافی:

با توجه به اینکه مولکول‌های روغن از ترکیبات هیدروکربن ساخته شده‌اند، حرارت یا شکست الکتریکی می‌تواند باعث شکست مولکول‌های روغن و تولید گازهای قابل اشتعالی مثل متان، اتیلن، اتان و سایر گازها شود، که در دراز مدت انفجار ترانسفورماتور را در پی خواهد داشت. تحلیل گاز کروماتوگرافی به اندازه‌گیری میزان گازهای تولید شده در روغن ترانسفورماتور و آنالیز آنها می‌پردازد.